Dołącz do nas na Facebooku

x

Nasza strona używa plików cookies. Korzystając ze strony, wyrażasz zgodę na używanie cookies zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki. Więcej.

Zapomniałem hasła
Nie mam jeszcze konta
Połącz z Facebookiem Połącz z Google+ Połącz z Twitter
Esensja
dzisiaj: 19 października 2017
w Esensji w Esensjopedii

Tu miejsce na labirynt…: Elegia o… [chłopcu rumuńskim]

Esensja.pl
Esensja.pl
Co zdecydowało o tym, że ceniona szwedzko-norweska freejazzowa formacja Trespass Trio postanowiła na swej najnowszej płycie „opowiedzieć” (w cudzysłowie, albowiem robi to bez słów) o przeszłości pewnego rumuńskiego miasta? Odnieść się do jego historii z czasów faszystowskich i komunistycznych?… Odpowiedzi na to pytanie należy szukać, wsłuchując się bardzo uważnie w album „The Spirit of Piteşti”.

Trespass Trio
‹The Spirit of Piteşti›

EKSTRAKT:80%
WASZ EKSTRAKT:
0,0 % 
Zaloguj, aby ocenić
TytułThe Spirit of Piteşti
Wykonawca / KompozytorTrespass Trio
Data wydania17 marca 2017
Wydawca Clean Feed
NośnikCD
Czas trwania36:05
Gatunekjazz
Wyszukaj wMatras.pl
Wyszukaj wKumiko.pl
Wyszukaj w
Wyszukaj wAmazon.co.uk
Zobacz w
W składzieMartin Küchen, Per Zanussi, Raymond Strid
Utwory
CD1
1) Sounds & Ruins [take 3]05:29
2) The Spirit of Piteşti05:18
3) In Tears08:47
4) Fri Kokko05:10
5) Centers05:41
6) Sounds & Ruins [take 2]05:41
Początki Trespass Trio sięgają wiosny 2006 roku. To wtedy szwedzki saksofonista Martin Küchen (znany z grup All Included, Angles 9 oraz niegdyś Fire! Orchestra) zaprosił do współpracy swego rodaka, perkusistę i perkusjonalistę Raymonda Strida (niegdyś etatowego bębniarza w kilku projektach Matsa Gustafssona, między innymi w NU Ensemble, Fire! Orchestra i GUSH), oraz norweskiego kontrabasistę Pera Zanussiego (lidera Zanussi Five, członka Circulasione Totale Orchestra i Honeyleap). Pod szyldem Martin Küchen Trio zagrali oni koncert w Sztokholmie, który następnie ukazał się na albumie „Live at Glenn Miller Café” (2007). Jak się okazało, był to początek dłuższej kooperacji, która – choć z przerwami – trwa do dzisiaj. Z tą różnicą, że z biegiem czasu coraz większy wpływ na repertuar zyskiwali także pozostali muzycy, w efekcie stara nazwa przeszła do historii i narodziła się nowa – Trespass Trio.
W 2009 roku grupa podpisała kontrakt płytowy z lizbońską wytwórnią Clean Feed i od tamtej pory kolejne albumy Skandynawów ukazują się z jej logo na okładkach. A były to chronologicznie: „…Was There to Illuminate the Night Sky” (2009), „Bruder Beda” (2012) oraz – będący rejestracją występu na festiwalu w portugalskiej Coimbrze (z towarzyszeniem amerykańskiego saksofonisty i trębacza Joego McPhee) – „Human Encore” (2013). A potem nastąpiły ponad trzy lata milczenia. Co oczywiście nie oznacza, że zespół w tym czasie w ogóle nie funkcjonował. Bo chociaż najnowsze wydawnictwo – krążek zatytułowany „The Spirit of Piteşti” – ukazało się w połowie marca, materiał, który go wypełnił, zarejestrowany został w Oslo 29 listopada 2015 roku. Skąd ta zwłoka w publikacji? Trudno wytłumaczyć. Na pewno jednak nie była ona spowodowana słabą jakością artystyczną nagrań. Co do tego nie można bowiem mieć żadnych zastrzeżeń. Dużo bardziej prawdopodobne są kwestie logistyczne, wynikające z zaangażowania muzyków w inne projekty.
Co może oznaczać tytuł – „Duch Piteşti”? Wyjaśnijmy, że chodzi o miasto na Wołoszczyźnie. Znane między innymi jako miejsce urodzenia Iona Antonescu, przywódcy rumuńskich faszystów i dyktatora kraju w latach 1940-1944, odpowiadającego za eksterminację miejscowych Żydów i Romów. Jej ofiarą padli również mieszkańcy Piteşti, którzy w czasie wojny zostali zmuszeni do opuszczenia miasta i deportowani do tak zwanej Transnistrii (dzisiejszego Zadniestrza). Trochę zamieszania do tej interpretacji tytułu wprowadza jednak okładka płyty, na której znalazło się zdjęcie wykonanej z brązu instalacji rzeźbiarza Aurela Vlada, przedstawiającej „procesję męczenników”. Instalacja ta znajduje się na dziedzińcu dawnego więzienia, a obecnie Miejsca Pamięci Ofiar Komunizmu i Ruchu Oporu Sighet w miejscowości Syhot Marmaroski, odległej od Piteşti o mniej więcej… pięćset kilometrów. W syhockim więzieniu po 1945 roku trzymano wiele wybitnych osobistości – premierów (sprzed wojny), polityków, pisarzy, artystów, dziennikarzy i innych. Czy to więc ich postanowili upamiętnić Skandynawowie?
„The Spirit of Piteşti” jest najkrótszą z dotychczas wydanych przez Trespass Trio płyt. To zaledwie trzydzieści sześć minut muzyki. A jednak waga tych utworów jest ogromna. Od początku do końca – z jednym tylko wyjątkiem – album ten ujmuje swym nastrojem, rzewnym i elegijnym, skłaniającym do refleksji i autentycznie wzruszającym. To prawdziwa muzyczna „procesja męczenników” – wspomnienie tych, którzy odeszli, doświadczeni przez los i zniszczeni przez system (mniej istotne jaki, faszystowski czy komunistyczny). Album otwiera kompozycja „Sounds & Ruins (take 3)” – bardzo klasyczna i stonowana, z wysuniętym na plan pierwszy saksofonem barytonowym i hipnotycznych kontrabasem w tle. Jedynym instrumentalistą, który pozwala sobie na improwizację, jest perkusista, ale i Raymond Strid w pewnym momencie odnajduje właściwą drogę, by dalej podążyć nią wspólnie z Perem Zanussim. Na koniec obu godzi natomiast Martin Küchen, w pokorze pochylając głowy przed „duchami” – taka przynajmniej myśl przychodzi, gdy wsłuchujemy się w żałobną partię saksofonu.
Tytułowy „The Spirit of Piteşti”, nawiązujący klimatem do modern jazzu lat 60. XX wieku, jest przepiękną balladą. Choć oczywiście trudno byłoby określić ją mianem romantycznej i polecić do wspólnego słuchania we dwoje. Powolny rytm sprawia, że robiąc krok za krokiem, w ślad za sekcją rytmiczną, odczuwamy dojmujący, niemal fizyczny ból; ostatecznie docieramy do granicy wytrzymałości emocjonalnej, za którą… czeka na nas „In Tears”. W przeciwieństwie do poprzednika w tym utworze Skandynawowie starają się nieść ukojenie, ofiarowują swoiste katharsis – wszystko to dzięki delikatnej grze sekcji rytmicznej i chwytającemu za serce motywowi przewodniemu zagranemu przez Martina Küchena na saksofonie altowym. Wspomnianym wcześniej jedynym wyjątkiem na płycie jest „Fri Kokko” – fragment pochodzący z zupełnej innej bajki. Zagrany z feelingiem typowym dla free jazzu z przełomu lat 50. i 60., kiedy gatunek ten dopiero definiowali tacy artyści, jak Ornette Coleman czy Don Cherry. Muzycy pozwalają też tutaj sobie na inne znaczące odstępstwa od ogólnego przesłania płyty, jak chociażby wykorzystanie przez Küchena znacznie lżej (by nie rzec: mniej poważnie) brzmiącego saksofonu sopraninowego.
W dwóch ostatnich kompozycjach Trespass Trio powraca jednak na przetarty wcześniej tor. W „Centers” rytm jest tak wolny, że można zacząć zastanawiać się nad stanem zdrowia muzyków; w każdym razie gdyby był on odzwierciedleniem ludzkiego tętna obawy te byłyby jak najbardziej uzasadnione. Szwedzi i Norweg tym samym ponownie wprowadzają słuchacza w żałobny nastrój. Zamykająca płytę kompozycja „Sounds & Ruins (take 2)” jest, co sugeruje już sam tytuł, klamrą spinającą całą opowieść. Martin Küchen po raz kolejny sięga w niej po saksofon barytonowy i dzięki jego nadzwyczaj poważnemu, głębokiemu brzmieniu buduje odpowiednio smutny klimat. W efekcie wszystkich tych zabiegów „The Spirit of Piteşti” jawi się jako dzieło, w którym posępny nastrój przenika się z natchnionym pięknem. Przesłaniu Martina, Pera i Raymonda sprzyjają dodatkowo minimalistyczne aranżacje. Muzycy rezygnują z charakterystycznych dla free jazzu kakofonii dźwięków i nieskrępowanych improwizacji, które mogłyby zburzyć budowany z mozołem gmach Miejsca Pamięci Ofiar. Bo tym właśnie jest ta płyta…
koniec
4 kwietnia 2017
Skład:
Martin Küchen – saksofon barytonowy, saksofon altowy, saksofon sopraninowy
Per Zanussi – kontrabas
Raymond Strid – perkusja
dodajdo

Komentarze

Dodaj komentarz

Imię:
Treść:
Działanie:
Wynik:

Najnowsze

Tu miejsce na labirynt…: Przeprowadzka, która wyszła na dobre
Sebastian Chosiński

31 VIII 2017

To zadziwiające, ale ostatnimi czasy każdego roku ze Skandynawii płynie prawdziwa fala doskonałej muzyki. Zachwycają zespoły debiutujące, ale i te, które istnieją od lat. Przekraczają one wyznaczone już dawno granice stylistyczne, wytyczając przy tym nowe trendy. Niedowiarkom polecamy najnowszy album kopenhaskiego tria Papir, którego tytuł jest niezwykle łatwy do zapamiętania – „V”.

więcej »

Tu miejsce na labirynt…: Śmiało! Świat zna tyle dźwięków…
Sebastian Chosiński

29 VIII 2017

To wielkie niedopatrzenie! Że dopiero teraz, po tylu latach funkcjonowania w „Esensji” działu muzycznego, pojawia się w nim tekst dotyczący znakomitego kornecisty, specjalisty od free jazzu i muzyki eksperymentalnej – Roba Mazurka. Tym bardziej że to muzyk niezwykle pracowity, każdego roku wydający kilka płyt. Jedną z najnowszych produkcji Amerykanina jest album „Astral Cube”, sygnowany przez formację Black Cube Marriage.

więcej »

Tu miejsce na labirynt…: Zgrzytliwa psychodelia prosto z Raju
Sebastian Chosiński

24 VIII 2017

Prawdziwa kariera Mythic Sunship zaczęła się przed zaledwie trzema laty, kiedy kopenhaskie trio dokooptowało do składu czwartego muzyka i podpisało kontrakt z wytwórnią El Paraiso Records. Choć przecież wcześniej także nagrywało i publikowało swoje utwory. Tyle że robiło to na własną rękę i trochę po „partyzancku”. Na co teraz stać mieszkańców Zelandii – chcecie się przekonać, sięgnijcie po „Land Between Rivers”.

więcej »

Polecamy

Epickie buty bogini

Słuchaj i patrz:

Epickie buty bogini
— Beatrycze Nowicka

Dyskretny urok ołówka
— Beatrycze Nowicka

Światło
— Beatrycze Nowicka

Zderzenie z rzeczywistością
— Beatrycze Nowicka

Rodzina podpowiada
— Beatrycze Nowicka

Powrót w czerń
— Beatrycze Nowicka

Dziwne losy pewnej piosenki
— Beatrycze Nowicka

Gorycz w czerwieni
— Beatrycze Nowicka

Świeży pomysł to skarb
— Beatrycze Nowicka

Tam, gdzie jabłkom wyrastają włosy
— Beatrycze Nowicka

Zobacz też

Copyright © 2000- – Esensja. Wszelkie prawa zastrzeżone.
Jakiekolwiek wykorzystanie materiałów tylko za wyraźną zgodą redakcji magazynu „Esensja”.