Dołącz do nas na Facebooku

x

Nasza strona używa plików cookies. Korzystając ze strony, wyrażasz zgodę na używanie cookies zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki. Więcej.

Zapomniałem hasła
Nie mam jeszcze konta
Połącz z Facebookiem Połącz z Google+ Połącz z Twitter
Esensja
dzisiaj: 21 października 2017
w Esensji w Esensjopedii

Kali Berga w Krakowie

Razem Pamoja
KALI BERGA | 10.12.2016 – 13.01.2017 | otwarcie 09.12.2016 19:00
Czarna Góra, która w języku romskim nazywa się Kali Berga, to miejscowość na Spiszu zamieszkana jest przez dwie społeczności: Górali i Romów. Wieś leży u podnóża Tatr, na samej granicy Podhala. Wystarczy przejść na drugi brzeg rzeki Białki, nad którą leży miejscowość, by znaleźć się w podhalańskiej Białce Tatrzańskiej. W Czarnej Górze co roku odbywają się międzynarodowe – i transnarodowe – letnie plenery artystyczne. Biorą w nich udział artyści romscy razem z i ich nieromskimi przyjaciółmi. Zasadniczą częścią plenerów w Czarnej Górze i ich podsumowaniem są wystawy poplenerowe.
Kali Bari Berga – wielka, czarna góra. Kali Berga – Czarna Góra na granicy dwóch krain – Podhala i Spiszu. Kali Berga – miejsce przejścia, z którego widać położone znacznie wyżej Bukowinę i Białkę Tatrzańską. Kali Berga, miejsce, które topograficznie pozostaje niżej w stosunku do wyżej wymienionych miejscowości. To widoczne jest nie tylko w rzeczywistym ukształtowaniu terenu, lecz także w stosunkach pomiędzy społecznościami – góralską i romską. Kali Berga – nazwa miejsca, które zawiera w sobie perspektywę oglądu świata z dołu, z perspektywy żabiej, co odróżnia ją naturalnie od wyżej położonych miejscowości, których mieszkańcy na świat – dosłownie i w przenośni – wolą patrzeć z góry.
Owo patrzenie z dołu wpisane jest zresztą w romski toponim Kali Berga. Czy Kali Bergi nie można bowiem rozumieć metaforycznie? Nie tylko jako Kali Bergi – świętej góra: Góry Kali, indyjskiej bogini czasu, zmian i destrukcji oraz – według legendy – matki wszystkich Romów. Kali Berga to przecież także – symbolicznie – Góra Kalego. Byłaby w takim odczytaniu Kali Berga, Góra Kalego, górą najsławniejszej w polskiej literaturze i kulturze fikcyjnej, czarnoskórej, a także niewyedukowanej i pociesznej postaci uosabiającej figurę Innego. Innego i dzikiego, subalterna, który został podporządkowany hegemonicznej – białej – kulturze i stał się pomiotem historii.
Kali Berga oznaczała dla nas, kiedy wymyślaliśmy tytuł wystawy, to wszystko i jeszcze coś. Nazwę Kali Berga przełożyć można przecież z łatwością także na język angielski. Brzmiałaby wówczas: Black Mountain. To nic, że tylko przypadkowo pobrzmiewa w tym angielskim tłumaczeniu nazwa legendarnej szkoły artystycznej założonej w Północnej Karolinie w 1933 roku – słynnego Black Mountain College. Szkoły, w której program nauczania zbliżony był do holistycznego sposobu kształcenia artystycznego jednostki w zamkniętym przez nazistów w tym samym, 1933 roku, kiedy otwierano amerykańską Czarną Górę, niemieckim Bauhausie. Amerykańska Czarna Góra była miejscem, w którym wykuwała się amerykańska sztuka nowoczesna i współczesna z charakterystycznym dla niej pluralistycznym, ale rozpoznawalnym językiem artystycznym. Do jej nauczycieli i absolwentów należała cała plejada wybitnych artystów i artystek, a różnorakie postawy twórcze, pluralizm języków wypowiedzi i form istniejących w Black Mountain łączyło tylko – i aż – miejsce. Kali Berga, miejsce, które wytwarza wspólnotę. Miejsce, gdzie prawie nie ma pór roku, ani spostrzec jak upływa czas. To jest, zobaczy Pan, czarodziejska góra.
Artyści: Bogumiła Delimata, Robert Gabris, Ladislava Gažiová, András Kállai, Damian Le Bas, Delaine Le Bas, Małgorzata Mirga-Tas, Tamara Moyzes, Rita Pollák, Emilia Rigová, Lajos Sárai, Marcin Tas, Nicole Taubinger.
Kurator: Wojciech Szymański.
Organizator: Fundacja Sztuki JAW DIKH.
koniec
9 grudnia 2016
Fundacja Razem Pamoja
33-332 Kraków, Józefińska 9
dodajdo

Komentarze

Dodaj komentarz

Imię:
Treść:
Działanie:
Wynik:

Od: 2016-12-09 19:00
Do: 2017-01-13
Razem Pamoja, Kraków, Józefińska 9

Najnowsze

Szachy, 1932, akwarela / papier, 33,5 × 45,5 cm

Poezja i sztuka na progu nazizmu w Krakowie
Mocak

20 X 2017

JOACHIM RINGELNATZ | Poezja i sztuka na progu nazizmu | 04.10.2017 – 25.03.2018 | Galeria Alfa

więcej »

Rozważny i romantyczny w Krakowie
Pałac Krzysztofory

20 X 2017

Rozważny i romantyczny. W 200. rocznicę śmierci Tadeusza Kościuszki | Wystawa czynna od 3 października do 17 grudnia 2017 r. w Pałacu Krzysztofory, od środy do niedzieli w godz. 10.00-17.30.

więcej »

Dziekanka artystyczna w Warszawie
Galeria Salon Akademii

19 X 2017

Dziekanka artystyczna. Fenomen kultury niezależnej 1972–1998 na Krakowskim Przedmieściu w Warszawie | Wystawa czynna 16.10–24.11.2017 (pn‒pt:12.00‒18.00)

więcej »

Polecamy

Symetria asymetryczna, cz. 66

Symetria asymetryczna:

Symetria asymetryczna, cz. 66
— Adam Kordaś

Symetria asymetryczna, cz. 65
— Adam Kordaś

Symetria asymetryczna, cz. 64
— Adam Kordaś

Symetria asymetryczna, cz. 63
— Adam Kordaś

Symetria asymetryczna, cz. 62
— Adam Kordaś

Symetria asymetryczna, cz. 61
— Adam Kordaś

Symetria asymetryczna, cz. 60
— Adam Kordaś

Symetria asymetryczna, cz. 59
— Adam Kordaś

Symetria asymetryczna, cz. 58
— Adam Kordaś

Symetria asymetryczna, cz. 57
— Adam Kordaś

Zobacz też

Tegoż autora

Razem Pamoja
— Kolonialny Skarb w Krakowie

Razem Pamoja
— Uchodźcy. obecni / nieobecni w Krakowie

Razem Pamoja
— Narodziny czarnego i białego w Krakowie

Razem Pamoja
— Detroit w Krakowie

RazemPamoja
— Ćwiczenia i skoki w Krakowie

W trakcie (wybrane)

zobacz na mapie »
Copyright © 2000- – Esensja. Wszelkie prawa zastrzeżone.
Jakiekolwiek wykorzystanie materiałów tylko za wyraźną zgodą redakcji magazynu „Esensja”.