Dołącz do nas na Facebooku

x

Nasza strona używa plików cookies. Korzystając ze strony, wyrażasz zgodę na używanie cookies zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki. Więcej.

Zapomniałem hasła
Nie mam jeszcze konta
Połącz z Facebookiem Połącz z Google+ Połącz z Twitter
Esensja
dzisiaj: 16 stycznia 2022
w Esensji w Esensjopedii

‹Mało prawdopodobny morderca›

EKSTRAKT:80%
WASZ EKSTRAKT:
0,0 % 
Zaloguj, aby ocenić
TytułMało prawdopodobny morderca
Tytuł oryginalnyDen osannolika mördaren
Dystrybutor Netflix
Data premiery5 listopada 2021
ReżyseriaCharlotte Brändström, Simon Kaijser
ZdjęciaAril Wretblad
Scenariusz
ObsadaRobert Gustafsson, Eva Melander, Björn Bentsson, Fredrik Gunnarsson, Peter Andersson, Peter Viitanen, Cilla Thorell
Rok produkcji2021
Kraj produkcjiSzwecja
Liczba odcinków5
Czas trwania odcinka228 min
Gatunekdramat, kryminał, psychologiczny
Zobacz w
Wyszukaj wSkąpiec.pl
Wyszukaj wAmazon.co.uk
Wyszukaj / Kup

„Wilk” w owczej skórze
[„Mało prawdopodobny morderca” - recenzja]

Esensja.pl
Esensja.pl
Rok temu szwedzka prokuratura uznała, że śledztwo w sprawie zabójstwa Olofa Palmego zostało oficjalnie zakończone. Jednocześnie wskazano najbardziej prawdopodobnego zamachowca. Postawić go przed sądem i dowieść winy jednak już nie można. Dlaczego? I czy to rzeczywiście on zastrzelił premiera Kraju Trzech Koron – dowiecie się z doskonałego miniserialu Netflixa… „Mało prawdopodobny morderca”.

Sebastian Chosiński

„Wilk” w owczej skórze
[„Mało prawdopodobny morderca” - recenzja]

Rok temu szwedzka prokuratura uznała, że śledztwo w sprawie zabójstwa Olofa Palmego zostało oficjalnie zakończone. Jednocześnie wskazano najbardziej prawdopodobnego zamachowca. Postawić go przed sądem i dowieść winy jednak już nie można. Dlaczego? I czy to rzeczywiście on zastrzelił premiera Kraju Trzech Koron – dowiecie się z doskonałego miniserialu Netflixa… „Mało prawdopodobny morderca”.

‹Mało prawdopodobny morderca›

EKSTRAKT:80%
WASZ EKSTRAKT:
0,0 % 
Zaloguj, aby ocenić
TytułMało prawdopodobny morderca
Tytuł oryginalnyDen osannolika mördaren
Dystrybutor Netflix
Data premiery5 listopada 2021
ReżyseriaCharlotte Brändström, Simon Kaijser
ZdjęciaAril Wretblad
Scenariusz
ObsadaRobert Gustafsson, Eva Melander, Björn Bentsson, Fredrik Gunnarsson, Peter Andersson, Peter Viitanen, Cilla Thorell
Rok produkcji2021
Kraj produkcjiSzwecja
Liczba odcinków5
Czas trwania odcinka228 min
Gatunekdramat, kryminał, psychologiczny
Zobacz w
Wyszukaj wSkąpiec.pl
Wyszukaj wAmazon.co.uk
Wyszukaj / Kup
Temat zamachu na socjaldemokratycznego premiera Szwecji Olofa Palmego, do którego doszło w piątek 28 lutego 1986 roku (blisko czterdzieści minut przed północą), powraca co jakiś czas w różnych formach. Zajmowali się nim beletryści, jak chociażby Leif GW Persson w swojej „Trylogii policyjnej” (2002-2007), i liczni dziennikarze śledczy – vide podążający tropem wyznaczonym przez autora cyklu „Millennium” Stiega Larssona Jan Stocklassa (by pozostać jedynie przy dziełach, jakie doczekały się polskich wydań). W tym samym co druga z wymienionych pozycji ukazała się także książka Thomasa Petterssona – i to ona właśnie stała się podstawą mającego światową premierę na początku listopada (na platformie Netflix) miniserialu „Mało prawdopodobny morderca”.
Pettersson przez lata badał sprawę zamachu; dokładnie przyglądał się śledztwu policyjnemu i rozprawiał z kolejnymi – mniej lub bardziej wiarygodnymi – wersjami. Na koniec uznał, że z wielkim prawdopodobieństwem człowiekiem, który feralnego wieczoru, a właściwie już nocy, oddał dwa strzały w plecy premiera, był Stig Engström, potocznie nazywany – od miejsca zatrudnienia – „Skandia Man”. Dwa lata później – dokładnie stało się to 10 czerwca 2020 roku – prokurator Krister Petersson podczas konferencji prasowej oznajmił, że również zdaniem szwedzkich służb Engström jest głównym podejrzanym. Niestety, niemożliwe już było postawienie go przed sądem, albowiem niemal dokładnie dwadzieścia lat wcześniej popełnił on samobójstwo, zabierając jedną z najbardziej intrygujących tajemnic w dziejach dwudziestowiecznej Szwecji do grobu.
Kiedy po konferencji Kristera Peterssona Netflix postanowił nakręcić film opowiadający o tym konkretnym wątku trwającego trzydzieści cztery lata śledztwa, wyznaczeni do napisania scenariusza pisarze – Wilhelm Behrman i Niklas Rockström (obaj odpowiedzialni za serial „Kalifat”, a ten drugi także za „Alexa. Brudnego glinę”) – sięgnęli właśnie po książkę Thomasa Petterssona. Historię, doprowadzoną aż do czerwca ubiegłego roku, rozpisano na pięć odcinków, a jej przeniesieniem na „mały ekran” zajęli się urodzona w Paryżu, ale wykształcona w Stanach Zjednoczonych Charlotte Brändström (między innymi pojedyncze odcinki „Wallandera”, „Johana Falka” i „Wiedźmina”) oraz znacznie mniej od niej doświadczony Simon Kaijser. Oprócz wątku stricte kryminalnego autorzy uwypuklili także inne: „Mało prawdopodobny morderca” jest bowiem zarówno dramatem psychologicznym, jak i – chociaż w mniejszym stopniu – opowieścią o życiu politycznym Szwecji po drugiej wojnie światowej.
Ktoś mógłby się zastanawiać, czy wspominając już w drugim akapicie o Stigu Engströmie nie spojleruję. Nic z tych rzeczy! Serial zaczyna się właśnie od sceny, w której widzimy idących ulicą Sveavagän (po seansie kinowym) Lisbeth i Olofa Palme i podchodzącego do nich od tyłu Engströma. Mężczyzna wyciąga broń – to, jak się później dowiadujemy, Magnum 357 – i strzela do niespodziewającego się ataku premiera. A potem ucieka w Tunnelgatan i wbiega po schodach na ulicę prostopadłą do Sveavagän. Widzimy jego twarz (a w zasadzie twarz aktora Roberta Gustafssona), a kilka minut później dowiadujemy się również, gdzie pracuje (siedziba przedsiębiorstwa ubezpieczeniowego Skandia mieści się bardzo blisko miejsca zamachu), jak ma na imię i jak się nazywa. On sam zresztą nie ukrywa, że w momencie tragedii był tam obecny, że wszystko widział na własne oczy.
Ba! już następnego dnia, dzwoniąc do redakcji jednej z gazet sztokholmskich, Engström zaczyna tworzyć własną legendę – człowieka, który udzielał pierwszej pomocy umierającemu Palmemu, a następnie próbował pomóc policjantom ścigającym zabójcę. Wielkie zamieszanie, jakie zapanowało na rogu Sveavagän i Tunnelgatan, miało być też przyczyną tego, że niektórzy świadkowie jego właśnie opisywali – oczywiście niezgodnie z prawdą – jako zamachowca. W ten sposób Stig buduje sobie alibi na wypadek, gdyby rzeczywiście zaczęto go wiązać ze śmiercią premiera. Ale z drugiej strony jest żądnym rozgłosu mitomanem, więc komunikując się z mediami, dokładne kolejne warstwy narracji. Jego opowieść obrasta szczegółami, które łatwo byłoby zweryfikować jako kłamstwa, gdyby tylko ktoś się tym zajął. Dlaczego tego nie zrobiono?
Można to wyjaśnić tylko ogromnym szokiem, jaki udzielił się również policjantom, oraz gigantycznymi bałaganem i chaosem, jakie panowały w pierwszych dniach dochodzenia. Mimo to znajduje się policjant – wiekowy już Arne Irvell (w tej roli Peter Andersson, czyli perwersyjny Nils Bjurman z filmowego „Millennium”) – który właśnie „Skandia Mana” typuje na zabójcę i zaczyna go rozpracowywać. Ta teoria nie pasuje jednak do politycznych kalkulacji. Szefostwo Irvella, nie wierząc do końca w sprawstwo „samotnego wilka”, woli szukać spiskowców wśród Jugosłowian, Afrykanerów, Hindusów, Kurdów, skrajnych prawicowców, a nawet podejrzewać CIA. Engström tymczasem, a mijają lata od zamachu, przygląda się tym policyjnym „tańcom na lodzie” i od czasu do czasu przypomina o swoim „bohaterstwie” w wywiadach prasowych. Z czasem jednak popada w coraz większe zapomnienie, co jest, jeśli wierzyć autorom serialu, największą dla niego karą.
I tu dotykamy ważnych aspektów psychologicznych. Dzieło Brändström i Kaijsera nie jest bowiem wcale filmem o Olofie Palme; jego głównym – można nawet powiedzieć, że tytułowym – bohaterem jest Stig Engström, o którego smutnym, pozbawionym głębszego sensu i nadziei na lepszą przyszłość życiu dowiadujemy się z kolejnych odcinków całkiem sporo. Wyłania się z nich portret człowieka ambitnego, ale pozbawionego talentu. Człowieka, który od czasów studiów był pośmiewiskiem kolegów. Który podatny był na sugestie otoczenia, a poglądy, chcąc przypodobać się innym, zmieniał jak kameleon. Podstawowym pytaniem, jakie pojawia się w „Mało prawdopodobnym mordercy”, jest nie „kto zabił?” (bo to wiemy od pierwszej sceny), ale „dlaczego?”. Co pchnęło go do tego, by pozbawić życia premiera? Przy okazji pojawiają się też odpowiedzi na inne istotne dla znawców tematu zagadnienia.
Problem w tym, że nie można ich już zweryfikować. Ci, którzy jeszcze żyją (i zostali zresztą pokazani w filmie), jak eksżona Stiga czy też córka jego najbliższego znajomego, nie chcą mówić – i to nawet dwadzieścia lat po śmierci Engströma. Pomimo to, dotarłszy do finału, widz ma poczucie, że poznał prawdę. I to w dużo większym stopniu niż w przypadku słynnego dzieła Olivera Stone’a na temat zamachu na prezydenta Johna Fitzgeralda Kennedy’ego. Co jednak nie oznacza, że szwedzka produkcja jest dziełem na miarę „JFK” (1991). O nie! To, było nie było, film kameralny, bez scen zapierających dech w piersiach i widowiskowych rekonstrukcji. Inaczej zresztą być nie mogło, skoro przedstawiono w nim najmniej chyba sensacyjną teorię zamachu na Palmego. Najistotniejsze jednak, że miniserial Brändström i Kaijsera trzyma w napięciu do ostatniej minuty i to pomimo tego, że od początku znamy zabójcę.
koniec
1 stycznia 2022

Komentarze

Dodaj komentarz

Imię:
Treść:
Działanie:
Wynik:

Dodaj komentarz FB

Najnowsze

East Side Story: Gwiaździsty sztandar ponad wody Newy
Sebastian Chosiński

16 I 2022

To nie proste: z dnia na dzień porzucić dotychczasowe życie (niekoniecznie nawet najszczęśliwsze i najbardziej ustabilizowane) i zacząć nowe w zupełnie innym kraju, tysiące kilometrów od rodzinnych stron. A na to właśnie decyduje się bohaterka dramatu obyczajowego Aleksandra Mołocznikowa „Powiedz jej”, która na dodatek chce zostawić w Rosji męża i zabrać ze sobą ich jedynego syna.

więcej »

Rozwalanie ścian tyłkiem i inne rozterki czterdziestolatków
Agnieszka ‘Achika’ Szady

15 I 2022

Niech nikogo nie zwiedzie kpiarski tytuł recenzji. „Matrix: Zmartwychwstania” jest filmem głęboko symbolicznym i stuprocentowo poważnym.

więcej »

Devs: Odc. 3. W tym szaleństwie jest metoda
Marcin Mroziuk

14 I 2022

Wprawdzie Lily odrzuciła propozycję rosyjskiego szpiega, ale to wcale nie oznacza, że zrezygnuje z prowadzenia prywatnego śledztwa w sprawie śmieci Sergeia. Inną sprawą jest to, że jej zachowanie w tym odcinku początkowo wprawia nas w zdumienie.

więcej »

Polecamy

Kevin Smith. Sprzedawcy 2

Do sedna:

Kevin Smith. Sprzedawcy 2
— Marcin Knyszyński

Kevin Smith. Jay i Cichy Bob kontratakują
— Marcin Knyszyński

Kevin Smith. Dogma
— Marcin Knyszyński

Kevin Smith. W pogoni za Amy
— Marcin Knyszyński

Kevin Smith. Szczury z supermarketu
— Marcin Knyszyński

Kevin Smith. Sprzedawcy
— Marcin Knyszyński

Richard Kelly. Pułapka
— Marcin Knyszyński

Richard Kelly. Koniec świata
— Marcin Knyszyński

Richard Kelly. Donnie Darko
— Marcin Knyszyński

Alejandro González Iñárritu. Zjawa
— Marcin Knyszyński

Zobacz też

Tegoż autora

Piękna i niebezpieczna
— Sebastian Chosiński

Trup w Wigilię, trup w Sylwestra
— Sebastian Chosiński

Trudne życie wiejskiego nauczyciela
— Sebastian Chosiński

Puszek okruszek
— Sebastian Chosiński

Jaśniejsza strona mrocznej mocy
— Sebastian Chosiński

Poobiednie lenistwo
— Sebastian Chosiński

Śpij, kochanie, po słonecznej stronie ulicy
— Sebastian Chosiński

Ballady i impro-romanse
— Sebastian Chosiński

Puma skacząca do gardeł wampirów
— Sebastian Chosiński

Mroczna zatoka
— Sebastian Chosiński

Copyright © 2000- – Esensja. Wszelkie prawa zastrzeżone.
Jakiekolwiek wykorzystanie materiałów tylko za wyraźną zgodą redakcji magazynu „Esensja”.