Dołącz do nas na Facebooku

x

Nasza strona używa plików cookies. Korzystając ze strony, wyrażasz zgodę na używanie cookies zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki. Więcej.

Zapomniałem hasła
Nie mam jeszcze konta
Połącz z Facebookiem Połącz z Google+ Połącz z Twitter
Esensja
dzisiaj: 6 grudnia 2021
w Esensji w Esensjopedii

Terry Pratchett
‹Zadziwiający Maurycy i jego uczone szczury›

EKSTRAKT:80%
WASZ EKSTRAKT:
0,0 % 
Zaloguj, aby ocenić
TytułZadziwiający Maurycy i jego uczone szczury
Tytuł oryginalnyThe Amazing Maurice and his Educated Rodents
Data wydania24 lutego 2004
Autor
PrzekładDorota Malinowska-Grupińska
Wydawca Prószyński i S-ka
CyklŚwiat Dysku
ISBN83-7337-621-6
Format208s. 145x208mm, oprawa twarda
Cena29,90
Gatunekfantastyka
WWW
Zobacz w
Wyszukaj wMadBooks.pl
Wyszukaj wSelkar.pl
Wyszukaj wSkąpiec.pl
Wyszukaj / Kup

Mała Esensja: O urokach inteligencji
[Terry Pratchett „Zadziwiający Maurycy i jego uczone szczury” - recenzja]

Esensja.pl
Esensja.pl
Nie tak dawno pisaliśmy na łamach „Esensji” o „Maskaradzie” i „Ostatnim bohaterze” Terry’ego Pratchetta, dochodząc do smutnego przypuszczenia, że konwencja Świata Dysku powoli się wypala. Tymczasem napisany w 2001 roku „Zadziwiający Maurycy”, przeznaczony dla młodszych czytelników odprysk cyklu, na nowo przywraca wiarę w umiejętności autora.

Tomasz Kujawski

Mała Esensja: O urokach inteligencji
[Terry Pratchett „Zadziwiający Maurycy i jego uczone szczury” - recenzja]

Nie tak dawno pisaliśmy na łamach „Esensji” o „Maskaradzie” i „Ostatnim bohaterze” Terry’ego Pratchetta, dochodząc do smutnego przypuszczenia, że konwencja Świata Dysku powoli się wypala. Tymczasem napisany w 2001 roku „Zadziwiający Maurycy”, przeznaczony dla młodszych czytelników odprysk cyklu, na nowo przywraca wiarę w umiejętności autora.

Terry Pratchett
‹Zadziwiający Maurycy i jego uczone szczury›

EKSTRAKT:80%
WASZ EKSTRAKT:
0,0 % 
Zaloguj, aby ocenić
TytułZadziwiający Maurycy i jego uczone szczury
Tytuł oryginalnyThe Amazing Maurice and his Educated Rodents
Data wydania24 lutego 2004
Autor
PrzekładDorota Malinowska-Grupińska
Wydawca Prószyński i S-ka
CyklŚwiat Dysku
ISBN83-7337-621-6
Format208s. 145x208mm, oprawa twarda
Cena29,90
Gatunekfantastyka
WWW
Zobacz w
Wyszukaj wMadBooks.pl
Wyszukaj wSelkar.pl
Wyszukaj wSkąpiec.pl
Wyszukaj / Kup
Przypatrując się bliżej zaletom powieści można wysnuć wniosek, że wszystkie są konsekwencją odejścia Pratchetta od wyeksploatowanych już receptur stosowanych przy każdym kolejnym tomie cyklu. Nie są to jakieś rewolucyjne zmiany, raczej drobne skręty wymuszone częściowo przez nieco inny krąg odbiorców powieści, ale wystarczyło, aby wnieść powiew świeżości.
Przede wszystkim pojawili się nowi bohaterowie. Nie spotkamy tu członków Straży Miejskiej, czarodzieja Rincewinda, babci Weatherwax ani żadnej innej (poza wszędobylskim Śmiercią) z etatowych postaci Świata Dysku. Centralnymi bohaterami „Zadziwiającego Maurycego” są zwierzęta. Tytułowy kocur Maurycy oraz grupa szczurów, tocząc swoje zwyczajne zwierzęce życie, pewnego dnia spożyli odpadki wyrzucone przez czarodziei i zyskali inteligencję. Zaczynają mówić, uczą się pisać i czytać, nadają sobie imiona (inspirując się napisami z etykiet, chrzczą się np. Sardynki, Ciemnaopalenizna czy Niebezpieczny Groszek), błyskawicznie muszą przejść przez proces tworzenia kultury i religii oraz stanąć naprzeciw wszystkim znanym ludziom lękom egzystencjalnym. Pratchett stworzył galerię barwnych postaci, obdarzył je ludzkim wnętrzem z naleciałościami zwierzęcych instynktownych zachowań i umieścił w szczurzych i kocim ciele. Owo złożenie staje się głównym motorem i atrakcją powieści. Rodzące się w kocie wyrzuty sumienia przy zjadaniu gadających myszy i powstające w umysłach szczurów pytania o to, czy po śmierci zostaje po nas tylko ten galaretowaty, trzęsący się zielony kawałek, którego absolutnie nie należy zjadać, budzą szczery śmiech. Wymyślona sytuacja staje się także świetnym polem do tego, w czym Pratchett zawsze był niezrównany – ubierania poważnych tematów w bardzo lekką, zajmującą formę. Pod powłoczką błahych dialogów znajdziemy tu sporo celnych obserwacji autora.
Ale prócz pomysłu na postacie, w „Zadziwiającym Maurycym” jest także całkiem ciekawa fabuła. Maurycego poznajemy, gdy wraz z grupką uczonych szczurów i wciągniętym do drużyny chłopcem-grajkiem podróżują od miasta do miasta, oszustwem wyciągając od władz pieniądze. Wpierw gryzonie symulują plagę szczurów, a później „niespodziewanie” zjawia się szczurołap ze swoim kotem, który za opłatą zgadza się uratować miasto przed nieszczęściem. Oszukiwanie ludzi rodzi jednak w szczurach moralne dylematy. Decydują się przeprowadzić całą akcję po raz ostatni. Niestety, w mieście, do którego przybywają, natrafiają na dość nietypową sytuację, która stanie się zalążkiem poważnych kłopotów. Pratchett rzeczywiście wpadł na pomysł. Co prawda gdzieś tak w połowie powieści znów dało o sobie znać rozciąganie poszczególnych fragmentów i pojawiły się sceny będące tylko pretekstem do wplatania kolejnych żartów, ale i tak „Zadziwiający Maurycy” w przeciwieństwie do większości tomów cyklu sprawia wrażenie dzieła dość mocno przemyślanego i z pomysłem.
Humor to oczywiście sprawa bardzo mocno subiektywna, każdy odbiera Pratchetta na swój sposób, niemniej dawno żaden tom Świata Dysku tak mnie nie ubawił, jak właśnie „Zadziwiający Maurycy i jego uczone szczury”. Mimo że w tym aspekcie powieść nie odbiega od innych części cyklu – autor wciąż stosuje te same chwyty – to na przykład dialogi szczurów rzeczywiście bawią, będąc jednocześnie jedną z mocniejszych stron powieści. Tu chyba warto chwilę zastanowić się nad odbiorcami książki. Na okładce możemy przeczytać, że autor dostał za nią Carnegie Medal za najlepszą książkę dla młodych czytelników. Szczerze mówiąc, jest to klasyfikacja dość dziwna. Oprócz dość „dziecięcego” punktu wyjścia i wyraźnego morału na koniec, otrzymujemy dość klasycznego Pratchetta. Oczywiście nie znajdziemy tu żadnych nieodpowiednich treści, ale długie dialogi prowadzone zgodnie z literą zakręconej Pratchettowskiej logiki, zakamuflowane aluzje i właśnie humor mogą być dla młodszych nie do końca zrozumiałe. Przychodzi tu na myśl porównanie do „Shreka” – filmu dla dzieci, na którym lepiej bawili się dorośli. Napisem „dla młodszych czytelników” nie ma się więc co zrażać – „Zadziwiający Maurycy” to świetna, choć szkoda, że tak króciutka, zabawa.
koniec
17 maja 2004

Komentarze

06 VIII 2013   11:07:28

Ksiązkę przeczytałam dopiero wczoraj, a że lubię czytać recenzje tego, co czytam, zajrzałam tutaj i...

"Rodzące się w kocie wyrzuty sumienia przy zjadaniu gadających myszy i powstające w umysłach szczurów pytania o to, czy po śmierci zostaje po nas tylko ten galaretowaty, trzęsący się zielony kawałek, którego absolutnie nie należy zjadać, budzą szczery śmiech."

...zatkało mnie.

To jedna z najpoważniejszych, najsmutniejszych książek Pratchetta, jakie czytałam. Etykietowanie jej mianem literatury dziecięcej (tak, wiem, że to nie wina Esensji) to obraza.

Dodaj komentarz

Imię:
Treść:
Działanie:
Wynik:

Dodaj komentarz FB

Najnowsze

Pada śnieg, pachną świąteczne wypieki…
Joanna Kapica-Curzytek

6 XII 2021

W powieści „Kochany Święty Mikołaju” odnajdziemy wszystkie tradycyjne bożonarodzeniowe motywy. I nawet jeśli dobrze wiemy, co w niej znajdziemy, nic nie szkodzi; bo przecież w święta szczególnie chętnie wracamy do tego, co dobrze znamy.

więcej »

Każdy ma swoje demony
Marcin Mroziuk

5 XII 2021

Dla młodych czytelników lektura „Chuligani” jest okazją do poznania problemów rówieśników, którym życie nie rozpieszcza. Katarzyna Ryrych kreśli tutaj z dużą empatią intrygujący portret nastolatki muszącej stawić czoło światu po śmierci rodziców.

więcej »

Krótko o książkach: Wzloty i (głównie) upadki
Miłosz Cybowski

4 XII 2021

Pomysł na „Miasto Archipelag” Filip Springer miał całkiem niezły – wyruszyć w Polskę i odwiedzić niegdysiejsze miasta wojewódzkie, które straciły swoją pozycję w wyniku reformy administracyjnej z 1999 roku. Gorzej z wykonaniem.

więcej »

Polecamy

Pogrzeb pośród mgławic

Stulecie Stanisława Lema:

Pogrzeb pośród mgławic
— Mieszko B. Wandowicz

O korzyściach z bycia ślimakiem (śluzem na marginesie „Głosu Pana”)
— Mieszko B. Wandowicz

List znad Oceanu
— Beatrycze Nowicka

Lem w komiksie
— Marcin Knyszyński

Przeciętniak w swym zawodzie
— Agnieszka Hałas, Adam Kordaś, Marcin Mroziuk, Beatrycze Nowicka, Marcin Osuch, Agnieszka ‘Achika’ Szady, Konrad Wągrowski

Jam jest robot hartowany, zdalnie prądem sterowany!
— Miłosz Cybowski, Adam Kordaś, Marcin Mroziuk, Marcin Osuch, Agnieszka ‘Achika’ Szady, Konrad Wągrowski

Zawsze szach, nigdy mat
— Marcin Knyszyński

Świadomość jako błąd
— Marcin Knyszyński

Człowiek jako bariera ostateczna
— Marcin Knyszyński

Nie wszystko i nie wszędzie jest dla nas
— Marcin Knyszyński

Zobacz też

Inne recenzje

Esensja czyta: Wrzesień 2015
— Miłosz Cybowski, Jacek Jaciubek, Jarosław Loretz, Agnieszka ‘Achika’ Szady, Konrad Wągrowski

Z tego cyklu

W oczekiwaniu na Boże Narodzenie
— Joanna Kapica-Curzytek

Nie wyśmiewaj się
— Joanna Kapica-Curzytek

Z kociej perspektywy
— Marcin Mroziuk

Pod opieką Matki Bożej Ostrobramskiej
— Marcin Mroziuk

W Valleby zawsze coś się dzieje
— Marcin Mroziuk

Gwiazdy i piwo
— Marcin Mroziuk

Papugowanie po Janie
— Marcin Mroziuk

Na dobre i złe
— Joanna Kapica-Curzytek

Korzenie i skrzydła
— Joanna Kapica-Curzytek

Nieuczciwa konkurencja
— Marcin Mroziuk

Tegoż twórcy

Słowiańskie elfy rzeczne
— Agnieszka ‘Achika’ Szady

Esensja czyta: Maj 2017
— Miłosz Cybowski, Dawid Kantor, Joanna Kapica-Curzytek, Magdalena Kubasiewicz, Jarosław Loretz, Marcin Mroziuk, Katarzyna Piekarz

Esensja czyta: Lipiec 2016
— Miłosz Cybowski, Anna Kańtoch, Magdalena Kubasiewicz, Jarosław Loretz, Anna Nieznaj, Beatrycze Nowicka, Agnieszka ‘Achika’ Szady, Konrad Wągrowski

Pożegnanie ze Światem Dysku
— Magdalena Kubasiewicz

Esensja czyta: Wrzesień 2015
— Miłosz Cybowski, Jacek Jaciubek, Jarosław Loretz, Agnieszka ‘Achika’ Szady, Konrad Wągrowski

Esensja czyta: Maj 2015
— Miłosz Cybowski, Jacek Jaciubek, Marcin Mroziuk, Beatrycze Nowicka, Joanna Słupek, Agnieszka ‘Achika’ Szady

Esensja czyta: Wrzesień 2014
— Miłosz Cybowski, Jacek Jaciubek, Daniel Markiewicz, Beatrycze Nowicka, Joanna Słupek

Śmierć Świata Dysku?
— Magdalena Kubasiewicz

Magia odchodzi
— Agnieszka Szady

Esensja czyta: Kwiecień 2014
— Miłosz Cybowski, Beatrycze Nowicka, Joanna Słupek, Agnieszka Szady

Tegoż autora

Inwazja głupot
— Tomasz Kujawski

Gdzie jest pomysł?
— Tomasz Kujawski

Esensja czyta: Grudzień 2015
— Dominika Cirocka, Miłosz Cybowski, Jacek Jaciubek, Anna Kańtoch, Tomasz Kujawski, Konrad Wągrowski

Śmierć na lodach Arktyki
— Tomasz Kujawski

Michael Nyman o wojnie w strugach deszczu
— Tomasz Kujawski

Historia niesie pisarza
— Tomasz Kujawski

Esensja ogląda: Styczeń 2015 (1)
— Karolina Ćwiek-Rogalska, Piotr Dobry, Tomasz Kujawski, Jarosław Loretz, Konrad Wągrowski

O Kingu nijako i biograficznie
— Tomasz Kujawski

Co by było, gdyby…
— Tomasz Kujawski

Esensja ogląda: Kwiecień 2013
— Sebastian Chosiński, Miłosz Cybowski, Tomasz Kujawski, Małgorzata Steciak, Agnieszka Szady, Konrad Wągrowski

Copyright © 2000- – Esensja. Wszelkie prawa zastrzeżone.
Jakiekolwiek wykorzystanie materiałów tylko za wyraźną zgodą redakcji magazynu „Esensja”.