Dołącz do nas na Facebooku

x

Nasza strona używa plików cookies. Korzystając ze strony, wyrażasz zgodę na używanie cookies zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki. Więcej.

Zapomniałem hasła
Nie mam jeszcze konta
Połącz z Facebookiem Połącz z Google+ Połącz z Twitter
Esensja
dzisiaj: 20 lutego 2018
w Esensji w Esensjopedii

Kruszenie teraźniejszości

Esensja.pl
Esensja.pl
W „Czarnem” podróże w czasie stanowią odpowiedź na teraźniejszość. Konstatacja faktu własnej śmiertelności i przemijania oraz tęsknota za młodością zmuszają do ucieczki w przeszłość.

Anna Kańtoch
‹Czarne›

EKSTRAKT:80%
WASZ EKSTRAKT:
90,0 % 
Zaloguj, aby ocenić
TytułCzarne
Data wydania5 października 2012
Autor
Wydawca Powergraph
SeriaKontrapunkty
ISBN978-83-61187-53-0
Format272s. 135×205mm; oprawa twarda
Cena34,—
Gatunekfantastyka
WWW
Wyszukaj wMadBooks.pl
Kup wSelkar.pl: 31,47 zł
Wyszukaj wKumiko.pl
Wyszukaj wMatras.pl
Kup wTaniaKsiążka.pl: 28,22 zł
Wyszukaj w
Zobacz w
Seria „Kontrapunkty”, zainicjowana przez wydawnictwo Powergraph, gromadzi książki z pogranicza różnych gatunków; książki, które skutecznie opierają się jednoznacznej klasyfikacji, a tradycyjna terminologia okazuje się niewystarczająca przy opisywaniu ich treści. „Czarne” wpasowuje się w powyższe założenia doskonale. Kańtoch bowiem, czerpiąc z różnych gatunków, wyławia z nich strzępy, z których konstruuje jedną całość. I tak oto część książki jest silnie osadzona w kryminale, podczas gdy obok równorzędnie funkcjonują elementy fantastyczne; konwencja powieści obyczajowej nie przeszkadza w przedstawieniu wątków charakterystycznych dla prozy inicjacyjnej. Poetyckość frazy wzmacnia siłę momentów trudnych i problematycznych. Mieszanie gatunków zaś wcale nie jest nastawione na pustą postmodernistyczną bufonadę, ale służy wyklarowaniu problemów bohaterki. Zacznijmy jednak od początku.
Akcja zawiązuje się w nadmorskim ustroniu, w specjalistycznym sanatorium, gdzie postać narratorki próbuje uporządkować swoje życie. Kobieta powtarza, że wszyscy pacjenci przebywają tam dobrowolnie. Czytelnik wie jednak, że jej słowa są pozbawionymi mocy inkantacjami, a zapewnienia o normalności mogą stanowić niezbity dowód na problemy osobowościowe. Bohaterka natyka się na enigmatyczne poszlaki w postaci zakrwawionej sukienki. Towarzyszy jej również postać doktora Krępińskiego, którego dwuznaczne zachowanie może wskazywać na ciemną przeszłość. Zaraz potem jednak ta oprawa kryminału rozbita zostaje w drobny mak.
Fabuła przenosi się do międzywojennej Warszawy, a także do tytułowego Czarnego – miejscowości letniskowej. Przyszłość i przeszłość wdzierają w codzienność narratorki, nie tylko nęcąc ją wizjami, ale także kształtując otaczający ją świat. Rzeczywistość wokół poddawana jest ciągłej dekonstrukcji; zostaje rozdarta pomiędzy ciepło wspomnień a gwałt jutra, pomiędzy dwóch braci: Franciszka wysnuwającego obrazy przyszłości oraz Stasia kuszącego morzem przeszłości. Bohaterka w poszukiwaniu teraźniejszości próbuje kierować się słowami; opis rzeczywistości ma skodyfikować jej prawa. Okazuje się jednak, że nawet one – wyrazy i nazwy niegdyś odsyłające do realnych przedmiotów – nagle zdają się wydrążone i puste. Tak samo nieznaczące są daty. 1914, 1935, kojarzące się kolejno z wybuchem I wojny światowej i zerwaniem traktatu wersalskiego przez III Rzeszę nie wskazują na Wielką Historię, która – niczym u Orbitowskiego – wkracza w życie zwykłych ludzi i zmienia ich nieodwracalnie. Tragedia rodzi się w zaciszu domu, kamienicy, czy sanatorium; pomiędzy źle dobranym słowem, a nieodpowiednim gestem; jej źródłem są niezaspokojone tęsknoty dojrzałej kobiety i rozterki dorastającej dziewczyny.
Kańtoch nie podaje na tacy gotowego rozwiązania. W „Czarnem” podróże w czasie po prostu są. Zamiast wykładu z metafizyki czy najnowszych technologii, które tłumaczyłyby fenomen czasowych przeskoków, autorka kładzie nacisk na aspekt psychologiczny. I tutaj nie skutki, a proweniencja zawirowań jest najważniejsza – generowanie obrazów z przeszłości jest odpowiedzią na zastaną rzeczywistość i próbą zaspokojenia tęsknot.
„Czarne” to opowieść o młodości, która – zanim tak naprawdę zdąży zaistnieć i zanim człowiek zdąży ją docenić i posmakować – osuwa się w cień wspomnień. To książka niejednoznaczna, wymykająca się schematycznym kluczom interpretacyjnym, napisana wyrafinowaną polszczyzną, której poetyckość podkreślają silnie spuentowane, krótkie rozdziały. To historia, która zarzuca w głowie kotwicę i nie opuszcza czytelnika, zmuszając go do ponownej reinterpretacji, mnożenia sensów i odnalezienia w powieści samego/samej siebie. Jestem pewien, że nie tylko ja jeszcze nieraz wrócę do „Czarnego”.
koniec
3 września 2012
dodajdo

Komentarze

Dodaj komentarz

Imię:
Treść:
Działanie:
Wynik:

Najnowsze

W pasiastej czapce w zębach gór
Beatrycze Nowicka

19 II 2018

Opowieść himalaisty, czyli „Spod zamarzniętych powiek” Adama Bieleckiego oraz Dominika Szczepańskiego to wartościowa pozycja – dla wielbicieli gór i nie tylko.

więcej »

Tajemnica brzydszej siostry
Marcin Mroziuk

18 II 2018

Zaginięcie dziewiętnastolatki w rezerwacie Nautauga, podejrzenie padające na weterana wojny w Iraku i brak jednoznacznych dowodów zbrodni – to mógłby być świetny początek rasowego kryminału czy thrillera. Mimo że właśnie taki jest punkt wyjścia fabuły „Kartaginy”, to Joyce Carol Oates stworzyła tutaj opowieść nieco innego rodzaju, ale która jest jednak nie mniej wciągająca niż dobry dreszczowiec.

więcej »

Przeczytaj to jeszcze raz: Furia ze Złotego Wieku SF
Wojciech Gołąbowski

17 II 2018

Henry Kuttner napisał „Fury” ponad 70 lat temu. Pierwsze wydanie miało miejsce nieco później, w 1950 roku. W 1958 roku wznowiono książkę pod zmienionym tytułem, „Destination: Infinity”. W naszym kraju powieść doczekała się przekładu i wydania przez Czytelnika dopiero w 1986 roku, niemal 40 lat po powstaniu, jako „Nieśmiertelni”. Do dziś niewiele się postarzała.

więcej »

Polecamy

Bohaterowie

Po trzy:

Bohaterowie
— Beatrycze Nowicka

Ludzie w książkach żyją
— Beatrycze Nowicka

Niedocenione
— Beatrycze Nowicka

Inne strony świata
— Beatrycze Nowicka

I jeszcze jeden tom…
— Beatrycze Nowicka

Transfuzje duszy
— Beatrycze Nowicka

Tropem jednorożca
— Beatrycze Nowicka

Inteligentne i inspirujące
— Beatrycze Nowicka

Za Stumilowym Lasem i Doliną Muminków
— Beatrycze Nowicka

Blask jasnych łun
— Beatrycze Nowicka

Zobacz też

Inne recenzje

Panna z Czarnego
— Miłosz Cybowski

Tegoż twórcy

W białym domu
— Marcin Mroziuk

Zbrodnia w cieniu elektrowni atomowej
— Marcin Mroziuk

Esensja czyta: Październik 2016
— Miłosz Cybowski, Joanna Kapica-Curzytek, Jarosław Loretz, Marcin Mroziuk, Joanna Słupek, Agnieszka ‘Achika’ Szady, Konrad Wągrowski

Zabójczy ziemniak
— Jacek Jaciubek

Zło czające się w lesie
— Marcin Mroziuk

Wybrańcy aniołów
— Marcin Mroziuk

Koniec z lekka magiczny
— Miłosz Cybowski

Czekając na akcję, poszukując celu
— Miłosz Cybowski

Miasto jakich wiele
— Miłosz Cybowski

Esensja czyta: Grudzień 2009
— Jędrzej Burszta, Jakub Gałka, Anna Kańtoch, Marcin T.P. Łuczyński, Daniel Markiewicz, Beatrycze Nowicka, Monika Twardowska-Wągrowska, Mieszko B. Wandowicz, Konrad Wągrowski

Tegoż autora

Spacery po Bukareszcie
— Paweł Micnas

Śmietnik umysłowy
— Paweł Micnas

Zbrodniarz o dwóch twarzach
— Paweł Micnas

Kresy polskie i opowieści
— Paweł Micnas

O pożytkach miejskich przechadzek
— Paweł Micnas

Literacki gulasz
— Paweł Micnas

Klaser ze znaczkami końca
— Paweł Micnas

Dzika Polska
— Paweł Micnas

Leningrad była kobietą
— Paweł Micnas

Pan z cukrowni
— Paweł Micnas

Copyright © 2000- – Esensja. Wszelkie prawa zastrzeżone.
Jakiekolwiek wykorzystanie materiałów tylko za wyraźną zgodą redakcji magazynu „Esensja”.