Dołącz do nas na Facebooku

x

Nasza strona używa plików cookies. Korzystając ze strony, wyrażasz zgodę na używanie cookies zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki. Więcej.

Zapomniałem hasła
Nie mam jeszcze konta
Połącz z Facebookiem Połącz z Google+ Połącz z Twitter
Esensja
dzisiaj: 20 stycznia 2020
w Esensji w Esensjopedii

Manuel Vilas
‹Ordesa›

EKSTRAKT:80%
WASZ EKSTRAKT:
0,0 % 
Zaloguj, aby ocenić
TytułOrdesa
Tytuł oryginalnyOrdesa
Data wydania23 kwietnia 2019
Autor
PrzekładCarlos Marrodán Casas
Wydawca Rebis
ISBN978-83-8062-489-4
Format448s. 150×225mm
Cena44,90
Gatunekbiograficzna / wywiad / wspomnienia, non-fiction
WWW
Zobacz w
Wyszukaj wMadBooks.pl
Wyszukaj wSelkar.pl
Wyszukaj wSkąpiec.pl
Wyszukaj / Kup

Jak dorośniesz, to zrozumiesz
[Manuel Vilas „Ordesa” - recenzja]

Esensja.pl
Esensja.pl
„Ordesa” to piękna i poruszająca proza na pograniczu eseju i autobiografii. Do głębi osobista opowieść o własnych losach oraz społecznych przemianach w powojennej Hiszpanii w nieodgadniony sposób staje się przede wszystkim trenem żałobnym dla zmarłych rodziców.

Joanna Kapica-Curzytek

Jak dorośniesz, to zrozumiesz
[Manuel Vilas „Ordesa” - recenzja]

„Ordesa” to piękna i poruszająca proza na pograniczu eseju i autobiografii. Do głębi osobista opowieść o własnych losach oraz społecznych przemianach w powojennej Hiszpanii w nieodgadniony sposób staje się przede wszystkim trenem żałobnym dla zmarłych rodziców.

Manuel Vilas
‹Ordesa›

EKSTRAKT:80%
WASZ EKSTRAKT:
0,0 % 
Zaloguj, aby ocenić
TytułOrdesa
Tytuł oryginalnyOrdesa
Data wydania23 kwietnia 2019
Autor
PrzekładCarlos Marrodán Casas
Wydawca Rebis
ISBN978-83-8062-489-4
Format448s. 150×225mm
Cena44,90
Gatunekbiograficzna / wywiad / wspomnienia, non-fiction
WWW
Zobacz w
Wyszukaj wMadBooks.pl
Wyszukaj wSelkar.pl
Wyszukaj wSkąpiec.pl
Wyszukaj / Kup
Przedstawiciel średniego pokolenia hiszpańskich autorów Manuel Vilas jest prozaikiem, poetą i dziennikarzem (obecnie współpracuje z gazetą „El País”). Ma na swoim koncie zauważalny książkowy dorobek, jest także laureatem kilku nagród poetyckich. Wydawana u nas „Ordesa” to jego szósta powieść. W Hiszpanii ukazała się w zeszłym roku i wzbudziła ogromne zainteresowanie: w ciągu niecałego roku doczekała się czternastu wydań.
Najogólniej można posumować, że „Ordesa” to swoisty literacki portret wieku średniego. To czas refleksji o życiu, rosnącego poczucia kurczenia się czasu i świadomości straconych szans. Dochodzi też uczucie bezsilności, gdy odchodzą rodzice i narasta dojmująca tęsknota za tymi, z którymi nigdy już nie będzie dane się zobaczyć. To także okres życiowego bilansu, rozliczeń, coraz mniej tu planów i marzeń o przyszłości, a coraz więcej wspomnień. Także – coraz więcej odkrywanych oznak własnego starzenia się: „[p]rzerażają mnie starzy ludzie. Są tym, kim ja będę”.
Manuel Vilas znalazł bardzo ciekawy głos, by o tych wszystkich doświadczeniach opowiedzieć. Jego monolog jest intymny, ale nie do końca introwertyczny. Skupia się, owszem, na sobie, ale świetnie dostrzega także szeroki kontekst społecznych realiów kraju, w którym przyszło mu żyć. Autor urodził się w 1962 roku, jego okres dorastania przypadł więc na końcowe lata frankizmu. Jego oczami widzimy więc modernizującą się Hiszpanię, a przede wszystkim zmiany w jej społecznej strukturze. Garnitur przestaje być symbolem klasy wyższej, chodzą w nim teraz wszyscy. W domach przybywa sprzętów gospodarstwa domowego, a ludzie wyjeżdżają na wakacje własnymi samochodami. Powstaje – rachityczna na razie jeszcze – klasa średnia, do której wstępuje bohater „Ordesy”. Zostaje nauczycielem, a jedną (jedyną?) zaletą jego pracy jest stała, regularna pensja.
Takie jest tło refleksyjnej, wręcz konfesyjnej opowieści mężczyzny w średnim wieku. Na pierwszym planie są jego indywidualne doświadczenia, a przede wszystkim – historie związane z bliższymi i dalszymi zmarłymi członkami jego rodziny. „Ordesa” jest niczym album ze zdjęciami: pojawiają się wspomnienia z dzieciństwa, przywoływane są wydarzenia, odtwarzane są przeżycia. Szybko dostrzeżemy, że autor najwięcej miejsca poświęca wspomnieniom o swoich nieżyjących już rodzicach, szczególnie o ojcu. Cała książka jest jednym długim (i niełatwym) pożegnaniem z nimi, ale snucie tej opowieści potrzebne jest autorowi do określenia jego własnej tożsamości. Na ile jestem podobny do swoich rodziców? Co mnie od nich różni? Gdzie można dostrzec analogie w naszych życiorysach? Jakim jestem mężczyzną w porównaniu z moim ojcem?
Pomysł na tę książkę wydaje się podobny do tego, co zaproponował nam Karl Ove Knausgård. Obu autorów łączy w dużej mierze podobieństwo doświadczeń: silny związek z ojcem, rozpadające się małżeństwo, doświadczenie ojcostwa, uzależnienie od alkoholu. Różnica polega jednak na tym, że Norweg poszedł w stronę naturalistycznej, „testosteronowej” i ekshibicjonistycznej wręcz prozy, podczas gdy Vilas jest wyciszony, filozofujący, zawsze starający się odnaleźć w swoich przeżyciach niebanalny, uniwersalny aspekt. Jest też oczywiście bardziej zwięzły, co sprawia, że książkę czyta się z pozoru bez wysiłku i jednym tchem, ale ze świadomością, że tyle w każdym zdaniu treści i głębokich znaczeń. Przetłumaczona na polski przez Carlosa Marrodana Casasa „Ordesa” ma piękne, muzyczno-poetyckie brzmienie – jak się przekonamy, dla autora muzyka ma także szczególne znaczenie.
Jak wspomniałam, Manuel Vilas jest również poetą – i nie pozwala nam o tym zapomnieć także przy okazji tej prozatorskiej książki. Jej epilog „Rodzina i historia” złożony jest z wierszy, które stanowią pełną emocji kronikę rodzinnego życia i wspomnień. Pojawiają się one jednak zawsze z wyraźnie zakreślonym tłem, którym niezmiennie jest Hiszpania i jej realia.
Utwory dla dorosłych czytelników nie mają oczywiście ograniczeń wiekowych. W przypadku „Ordesy” zaryzykuję jednak tezę, że książka najgłębiej dotrze do czytelników, będących w podobnym wieku, co autor. Gdy byliśmy dziećmi, niejeden z nas słyszał od starszych: „jak dorośniesz, to zrozumiesz”. Wielu z nas bardzo tego nie lubiło. Ale coś w tym jest, jeśli chodzi o książkę hiszpańskiego autora.
koniec
25 lipca 2019

Komentarze

Dodaj komentarz

Imię:
Treść:
Działanie:
Wynik:

Dodaj komentarz FB

Najnowsze

Zginął w walce jak mężczyzna
Joanna Kapica-Curzytek

19 I 2020

„Władca cieni” to ciekawie opowiedziana historia członków rodziny autora w szerokim kontekście rozliczeń z latami dyktatury Franco w Hiszpanii.

więcej »

W alkoholowo-hipnotycznym transie
Sebastian Chosiński

18 I 2020

Kręci, miesza, kombinuje! Nie oczekujcie po Marku Krajewskim zachowania chronologii w kolejnych – od 2016 roku ponownie ukazujących się bardzo regularnie, co mniej więcej dwanaście miesięcy – powieściach o Eberhardzie Mocku. Akcja „Golema” rozgrywa się bowiem piętnaście lat po „Pojedynku”, co oznacza, że autor przeskoczył czasowo nie tylko nad „Mockiem” i „Ludzkim zoo”, ale nawet „Widmami w mieście Breslau”, które zaliczają się do poprzedniej serii.

więcej »

Cudzego nie znacie: Raz lepiej, raz gorzej
Miłosz Cybowski

17 I 2020

Pomiędzy „Drahenfelsem” a „Silver Nails” Jack Yeovil stworzył dwie inne książki osadzone w świecie Warhammera. Pierwsza z nich to powieść kryminalna „Beasts in Velvet” (przetłumaczona dość niefortunnie na „Bestię w aksamicie”), druga – zbiór trzech nowel „Genevieve Undead” (wydaną u nas pod bardziej wiernym tytułem „Wieczna Genevieve”).

więcej »

Polecamy

Droga bez powrotu

Na rubieżach rzeczywistości:

Droga bez powrotu
— Marcin Knyszyński

„Bycie” jest kalejdoskopem
— Marcin Knyszyński

„I Have a Dream”
— Marcin Knyszyński

Koszmarna teofania
— Marcin Knyszyński

Nowe rozdanie
— Marcin Knyszyński

Prawdziwe kłamstwa
— Marcin Knyszyński

„Normalni” szaleńcy
— Marcin Knyszyński

Dwadzieścia sroczych ogonów
— Marcin Knyszyński

Kto tu jest chory?
— Marcin Knyszyński

„Osacza nas zewsząd wug!”
— Marcin Knyszyński

Zobacz też

Tegoż autora

Zginął w walce jak mężczyzna
— Joanna Kapica-Curzytek

Podróż
— Joanna Kapica-Curzytek

Kto jest kim w czeskiej literaturze
— Joanna Kapica-Curzytek

Ludzie i miejsca
— Joanna Kapica-Curzytek

Nauczyć się można wszystkiego
— Joanna Kapica-Curzytek

Tego nie dowiecie się w szkole
— Joanna Kapica-Curzytek

Koniec ery antropomorfizmu
— Joanna Kapica-Curzytek

Śródmiejska 7
— Joanna Kapica-Curzytek

Poszerzone granice
— Joanna Kapica-Curzytek

Dyrektor więzienia
— Joanna Kapica-Curzytek

Copyright © 2000- – Esensja. Wszelkie prawa zastrzeżone.
Jakiekolwiek wykorzystanie materiałów tylko za wyraźną zgodą redakcji magazynu „Esensja”.