Dołącz do nas na Facebooku

x

Nasza strona używa plików cookies. Korzystając ze strony, wyrażasz zgodę na używanie cookies zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki. Więcej.

Zapomniałem hasła
Nie mam jeszcze konta
Połącz z Facebookiem Połącz z Google+ Połącz z Twitter
Esensja
dzisiaj: 16 stycznia 2022
w Esensji w Esensjopedii

Marek Krajewski
‹Diabeł stróż›

EKSTRAKT:70%
WASZ EKSTRAKT:
0,0 % 
Zaloguj, aby ocenić
TytułDiabeł stróż
Data wydania27 października 2021
Autor
Wydawca Znak
CyklEberhard Mock
ISBN978-83-240-6327-7
Format400s. 140×205mm
Cena42,99
Gatunekhistoryczna, kryminał / sensacja / thriller
Zobacz w
Wyszukaj wMadBooks.pl
Wyszukaj wSelkar.pl
Wyszukaj wSkąpiec.pl
Wyszukaj / Kup

Jaśniejsza strona mrocznej mocy
[Marek Krajewski „Diabeł stróż” - recenzja]

Esensja.pl
Esensja.pl
Zastanawialiście się kiedyś, jakim człowiekiem byłby Eberhard Mock i jak potoczyłaby się jego policyjna kariera, gdyby miał normalną, szczęśliwą rodzinę? Gdyby od razu po pracy wracał do domu, aby dopieścić żonę i pobawić się z dziećmi? Po lekturze „Diabła stróża” – najnowszej powieści Marka Krajewskiego – zaczniecie zadawać sobie takie pytania. I zapewne dojdziecie do wniosku, że gdyby miał być właśnie taki, to pewnie… nigdy by się nie narodził.

Sebastian Chosiński

Jaśniejsza strona mrocznej mocy
[Marek Krajewski „Diabeł stróż” - recenzja]

Zastanawialiście się kiedyś, jakim człowiekiem byłby Eberhard Mock i jak potoczyłaby się jego policyjna kariera, gdyby miał normalną, szczęśliwą rodzinę? Gdyby od razu po pracy wracał do domu, aby dopieścić żonę i pobawić się z dziećmi? Po lekturze „Diabła stróża” – najnowszej powieści Marka Krajewskiego – zaczniecie zadawać sobie takie pytania. I zapewne dojdziecie do wniosku, że gdyby miał być właśnie taki, to pewnie… nigdy by się nie narodził.

Marek Krajewski
‹Diabeł stróż›

EKSTRAKT:70%
WASZ EKSTRAKT:
0,0 % 
Zaloguj, aby ocenić
TytułDiabeł stróż
Data wydania27 października 2021
Autor
Wydawca Znak
CyklEberhard Mock
ISBN978-83-240-6327-7
Format400s. 140×205mm
Cena42,99
Gatunekhistoryczna, kryminał / sensacja / thriller
Zobacz w
Wyszukaj wMadBooks.pl
Wyszukaj wSelkar.pl
Wyszukaj wSkąpiec.pl
Wyszukaj / Kup
Marek Krajewski dotrzymuje słowa i od trzech lat – w bardzo regularnych odstępach – publikuje dwie powieści kryminalne rocznie: w maju z Edwardem Popielskim, natomiast w październiku z Eberhardem Mockiem w rolach głównych. Skoro więc wiosną światło dzienne ujrzało „Miasto szpiegów” (z policjantem ze Lwowa, który w celu wykonania kolejnego zadania dla polskiego wywiadu zostaje wysłany do Wolnego Miasta Gdańska), teraz nadszedł czas na „Diabła stróża”. Co ciekawe, chociaż obu pozycji fabularnie nic nie wiąże, ich akcja rozgrywa się w niewielkim odstępie czasowym. Nie licząc bowiem dwóch prologów i dwóch epilogów, rozgrywających się już podczas drugiej wojny światowej, wydarzenia opisane w najnowszej książce o Mocku rozgrywają się w czerwcu 1934 roku. Chronologicznie należałoby więc umieścić „Diabła stróża” od razu po debiutanckiej „Śmierci w Breslau” (1999).
Cóż, nie da się ukryć, że Krajewski w swoich kolejnych powieściach z Eberhardem Mockiem skacze w czasie jak koń w szachach. Ale przynajmniej w trzech ostatnich jest to konsekwentny ruch do przodu: w „Golemie” (2019) mamy bowiem rok 1920, w „Molochu” (2020) – 1928, a teraz – 1934. To pamiętny moment w dziejach III Rzeszy: w nocy z 29 na 30 czerwca doszło przecież do tak zwanej nocy długich noży, czyli rozprawy Adolfa Hitlera z jego przeciwnikami w łonie ruchu narodowosocjalistycznego (głównie w SA). W „Diable stróżu” mowy o tym wprawdzie nie ma, ale czuć na jego kartach narastającą grozę sytuacji, co wpływa również na decyzje podejmowane przez Mocka, który przymierza się właśnie do porzucenia służby w policji i przejścia do Abwehry (co ma go chronić przed zaprzysięgłymi wrogami w mundurach SS).
„Diabeł stróż” ma charakterystyczną dla powieści Krajewskiego konstrukcję. Najpierw pojawia się prolog, którego akcja rozgrywa się kilka bądź kilkanaście lat po właściwej fabule (podobnie zresztą ma się rzecz z epilogiem, ale to już jest jak najbardziej typowe), a dopiero potem dowiadujemy się dopiero, co doprowadziło Eberharda do tego miejsca w czasie i przestrzeni. Tym razem tym miejscem jest… Kalisz. Latem 1942 roku kapitana Mocka wzywa z Wrocławia do miasta w Kraju Warty SS-Obersturmführer Wilhelm Schönrogge, który chce aby ten zajął się sprawą sędziego miejscowego sądu specjalnego Maxa Jonschera. Podejrzany jest on o to, że czyste rasowo polskie dzieci sprzedaje do Rzeszy. Dla oficera Abwehry to jest niezrozumiałe – dlaczego dla takiej „głupoty” ściągają go aż z Breslau? Przecież tym mógłby zająć się lokalny policjant. Dopiero wysłannik szefa Wydziału II wywiadu, kapitan Clemens von Bürgkh, wyjaśnia, że istnieje dodatkowo podejrzenie, iż Jonscher przed samobójczą śmiercią został zwerbowany przez Armię Krajową. Lecz to jeszcze nie wszystko: pozostawił on po sobie płytę, na której nagrany został niezrozumiały przekaz. Przekaz dotyczący Mocka!
To naprowadza Mocka na sprawę sprzed ośmiu lat. Ale zanim Krajewski ją przybliża, każe czytelnikowi odbyć, wraz z głównym bohaterem powieści, jeszcze jedną podróż – do poddrezdeńskiej Pirny, miasteczka, w którym na zamku Sonnenstein od 1940 do 1942 roku hitlerowcy w ramach Aktion T4 mordowali osoby chore psychicznie i posiadające wrodzone zaburzenia rozwojowe (w tym także dzieci). Czego, względnie kogo Eberhard tam szuka – dowiadujemy się dopiero z drugiego epilogu, ale nietrudno się tego domyśleć, uważnie śledząc właściwą część fabuły. Cofamy się więc w czasie do upalnego czerwca 1934 roku. Do wrocławskiego prezydium policji zgłasza się po raz wtóry Ida Kretschmar, utrzymanka bogatego mężczyzny. Tydzień wcześniej zgłosiła jego zaginięcie; dzisiaj przynosi zdjęcie, jakie znalazła w swojej skrzynce pocztowej – przedstawia ono trupa jej kochanka Seppa Frömela. Ma on wprawdzie zmasakrowaną i zniekształconą twarz, ale można go rozpoznać.
Idzie w czasie wizyty u Mocka towarzyszy kilkuletni syn Rolf. Chłopiec jest zaburzony umysłowo, ale wykazuje też niezwykłe zdolności (jest autystykiem). To syn Seppa, który – choć pracował na poczcie – nigdy nie narzekał na brak pieniędzy. Nie chciał jednak powiedzieć, skąd je brał. Czy to one właśnie stały się przyczyną jego okrutnej śmierci, w tym momencie oczywiście stwierdzić nie można, ale policyjny nos Eberharda podpowiada mu, że należy połączyć jedno z drugim. To porusza dochodzeniową machinę, w której ważne role do odegrania mają także najbliżsi współpracownicy Mocka: asystent kryminalny Kurt Smolorz (stary i sprawdzony kompan) oraz sekretarz kryminalny Adam Kluge, młody wilk, marzący tylko o tym, by kiedyś zasiąść na fotelu swego przełożonego i na dodatek gotowy zrobić wszystko, aby ten moment przyspieszyć. Już pierwsze ustalenia są zaskakujące: Frömel – zwykły urzędnik pocztowy – interesował się skomplikowanymi zagadnieniami z zakresu filozofii matematyki i, jak się wydaje, miał w tej dziedzinie sporą wiedzę. Czy robił to czysto hobbystycznie?
Wydaje się, że jedyną osobą, która może rzucić nieco światła na postać Seppa Frömela, jest Ida Kretschmar. Tyle że wkrótce po wizycie u Mocka zostaje ona zamordowana. Osieroconym Rolfem, chcąc nie chcąc, musi teraz zająć się Eberhard, tym bardziej że zaczyna podejrzeć, iż chłopiec również odgrywa w całej sprawie istotną rolę. Jak to często u Krajewskiego w ostatnich latach, fabuła jest wielce skomplikowana, a wątków pobocznych – niemało. Czy wpływa to na uatrakcyjnienie książki – o to można się pewnie długo spierać. W każdym razie w przypadku „Diabła stróża” nietrudno odnieść wrażenie, że wrocławski autor pisał tę powieść trochę wbrew sobie. Z jednej strony chciał oczywiście podtrzymać dekadencki nastrój znany z poprzednich odsłon cyklu, ale z drugiej – co chwila chwytał za lejce, by powściągnąć własną wyobraźnię w wymyślaniu charakterystycznych dla niego brutalnych opisów. Całkiem możliwe, że wpłynęło na to wprowadzenie na arenę wydarzeń postaci Rolfa. Nie dość, że dziecka, to jeszcze odbiegającego zachowaniem i wrażliwością od norm społecznych.
Być może nawet ten zabieg nie był wcale świadomy. Krajewski mógł zdać sobie z tego sprawę dopiero po ukończeniu pracy nad powieścią. A może uświadomią (bądź już uświadomili) mu to czytelnicy. W każdym razie obecność Rolfa sprawia, że pod względem stopnia okrucieństwa i perwersji – w porównaniu z poprzednimi książkami o Mocku czy Popielskim – „Diabeł stróż” napisany został jeśli nie na pół, to na pewno nie na więcej niż trzy czwarte gwizdka. Jak to się odbiło na dziele? Atrakcyjności mu specjalnie nie przydało. Czy coś ujęło? To wciąż jest twarda męska proza, ale mimo wszystko lekko rozwodniona. Choć czy jest coś złego w tym, że Eberhard nagle dostrzega sam w sobie jaśniejszą stronę mrocznej mocy? Że zaczyna się zastanawiać się nad tym, jakim byłby ojcem? Chronologicznie kolejną pozycją w serii przygód wrocławskiego policjanta jest opublikowana w 2009 roku „Głowa Minotaura”. Jeśli ktoś w takiej właśnie kolejności je przeczyta, czyli „Diabła stróża” po „Głowie…”, może być zaskoczony i zadać sobie retoryczne pytanie: Gdzie podział się ten subtelny i współczujący Mock? Odpowiadam: pożarła go okrutna rzeczywistość!
koniec
3 stycznia 2022

Komentarze

Dodaj komentarz

Imię:
Treść:
Działanie:
Wynik:

Dodaj komentarz FB

Najnowsze

Łowcy, zbieracze, wędrowcy
Joanna Kapica-Curzytek

16 I 2022

Koczownicy? W Stanach Zjednoczonych? W dzisiejszych czasach? Jest ich więcej niż sądzimy. I wędrują po kraju z powodów zupełnie innych, niż byśmy sobie wyobrażali. Reportaż „Nomadland” opisuje ich losy, przynosząc także gorzką refleksję o tym, że przewidywalny, bezpieczny świat to miraż.

więcej »

Ten okrutny XX wiek: Wygrane i przegrane bitwy
Miłosz Cybowski

15 I 2022

W drugiej części „Czasu Hitlera” Frank McDonough bierze się za obfitujący w wydarzenia okres, jakim były lata 1940-45. Choć na temat II wojny światowej napisano już wiele, autor prezentuje nieco świeżego spojrzenia na to burzliwe pięciolecie. Książkę czyta się dobrze, ale niekiedy można odnieść wrażenie, że całość stanowi zwykły zapis historii tego konfliktu.

więcej »

PRL w kryminale: Co łączy Marchwickiego ze Stawroginem?
Sebastian Chosiński

14 I 2022

O Barbarze Gordon (a właściwie Larysie Zajączkowskiej-Mitzner) pisaliśmy do tej pory przy okazji trzech jej mikropowieści wydanych w serii „Ewa wzywa 07…”. Teraz nadszedł czas na najbardziej znaną książkę słynnej autorki kryminałów milicyjnych – inspirowanego sprawą „Wampira z Zagłębia”, czyli Zdzisława Marchwickiego, „Nieuchwytnego”.

więcej »

Polecamy

Pijane ślimaki prowadzą śledztwo

Stulecie Stanisława Lema:

Pijane ślimaki prowadzą śledztwo
— Mieszko B. Wandowicz

Pogrzeb pośród mgławic
— Mieszko B. Wandowicz

O korzyściach z bycia ślimakiem (śluzem na marginesie „Głosu Pana”)
— Mieszko B. Wandowicz

List znad Oceanu
— Beatrycze Nowicka

Lem w komiksie
— Marcin Knyszyński

Przeciętniak w swym zawodzie
— Agnieszka Hałas, Adam Kordaś, Marcin Mroziuk, Beatrycze Nowicka, Marcin Osuch, Agnieszka ‘Achika’ Szady, Konrad Wągrowski

Jam jest robot hartowany, zdalnie prądem sterowany!
— Miłosz Cybowski, Adam Kordaś, Marcin Mroziuk, Marcin Osuch, Agnieszka ‘Achika’ Szady, Konrad Wągrowski

Zawsze szach, nigdy mat
— Marcin Knyszyński

Świadomość jako błąd
— Marcin Knyszyński

Człowiek jako bariera ostateczna
— Marcin Knyszyński

Zobacz też

Tegoż autora

Piękna i niebezpieczna
— Sebastian Chosiński

Trup w Wigilię, trup w Sylwestra
— Sebastian Chosiński

Trudne życie wiejskiego nauczyciela
— Sebastian Chosiński

Puszek okruszek
— Sebastian Chosiński

„Wilk” w owczej skórze
— Sebastian Chosiński

Poobiednie lenistwo
— Sebastian Chosiński

Śpij, kochanie, po słonecznej stronie ulicy
— Sebastian Chosiński

Ballady i impro-romanse
— Sebastian Chosiński

Puma skacząca do gardeł wampirów
— Sebastian Chosiński

Mroczna zatoka
— Sebastian Chosiński

Copyright © 2000- – Esensja. Wszelkie prawa zastrzeżone.
Jakiekolwiek wykorzystanie materiałów tylko za wyraźną zgodą redakcji magazynu „Esensja”.