Dołącz do nas na Facebooku

x

Nasza strona używa plików cookies. Korzystając ze strony, wyrażasz zgodę na używanie cookies zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki. Więcej.

Zapomniałem hasła
Nie mam jeszcze konta
Połącz z Facebookiem Połącz z Google+ Połącz z Twitter
Esensja
dzisiaj: 2 lutego 2023
w Esensji w Esensjopedii

Riku Korhonen
‹Powieść lekarska›

EKSTRAKT:70%
WASZ EKSTRAKT:
0,0 % 
Zaloguj, aby ocenić
TytułPowieść lekarska
Tytuł oryginalnyLääkäriromaani
Data wydania18 sierpnia 2022
Autor
PrzekładSebastian Musielak
Wydawca Marpress
SeriaBałtyk
ISBN978-83-7528-270-2
Format532s. 145×205mm
Cena49,—
Gatunekmainstream
Zobacz w
Wyszukaj wMadBooks.pl
Wyszukaj wSelkar.pl
Wyszukaj wSkąpiec.pl
Wyszukaj / Kup

O głupocie w obliczu wolności
[Riku Korhonen „Powieść lekarska” - recenzja]

Esensja.pl
Esensja.pl
„Powieść lekarską” można odczytać jako prozę „moralnego niepokoju” z wątkami erotycznymi. Czy także - jako diagnozę stanu ducha Europejczyków?

Joanna Kapica-Curzytek

O głupocie w obliczu wolności
[Riku Korhonen „Powieść lekarska” - recenzja]

„Powieść lekarską” można odczytać jako prozę „moralnego niepokoju” z wątkami erotycznymi. Czy także - jako diagnozę stanu ducha Europejczyków?

Riku Korhonen
‹Powieść lekarska›

EKSTRAKT:70%
WASZ EKSTRAKT:
0,0 % 
Zaloguj, aby ocenić
TytułPowieść lekarska
Tytuł oryginalnyLääkäriromaani
Data wydania18 sierpnia 2022
Autor
PrzekładSebastian Musielak
Wydawca Marpress
SeriaBałtyk
ISBN978-83-7528-270-2
Format532s. 145×205mm
Cena49,—
Gatunekmainstream
Zobacz w
Wyszukaj wMadBooks.pl
Wyszukaj wSelkar.pl
Wyszukaj wSkąpiec.pl
Wyszukaj / Kup
Pozwolę sobie zwrócić uwagę, że mamy okazję poznać u nas kolejnego znakomitego pisarza wywodzącego się z Finlandii! Dołącza on do takich znanych u nas autorów jak: Aarto Paasilinna, Jussi Valtonen, Juhani Karila czy (szwedzkojęzyczna) Ulla-Lena Lundberg.
„Powieść lekarska”, jako trzeci w dorobku utwór 50-letniego Riku Korhonena, ukazała się w oryginale w 2008 roku. Została wyróżniona dwa lata później Nagrodą Literacką Unii Europejskiej, której ideą jest zwrócenie uwagi na nowe literackie talenty i promowanie kulturowej różnorodności naszego kontynentu.
Książka nie jest najłatwiejsza w odbiorze: ma wiele przenikających się ze sobą wątków, jest tu do odkrycia wiele warstw i tropów. Swego rodzaju klucz do tego, jak rozumieć jej przesłanie, znalazłam jednak już na początku. Autor przytacza motto Donalda Rumsfelda: „wolność jest bezładna”. A już w pierwszym akapicie powieści pojawia się ważne słowo: głupota. Co prawda, w odniesieniu do „kobiety Zachodu”, jak zostało to ujęte. Ale to swego rodzaju antyteza, bo gdybym miała krótko podsumować całą powieść, powiedziałabym, że jest ona o głupocie mężczyzny Zachodu w obliczu - bezładnej - wolności.
Na czwartej stronie okładki dosyć czytelnie wyjaśniono, jaki jest główny zarys akcji książki. To się bardzo przydaje, bo osoby, czasy, fikcja oraz „fikcja w fikcji” mocno się ze sobą przenikają, składając się na jedyny w swoim rodzaju portret świadomości mężczyzny w średnim wieku. Niklas prowadzi z pozoru ustabilizowane, ale bez wątpienia dostatnie życie. Zadaje sobie pytanie, jaka będzie jego przyszłość. Jego związek z Iną się chwieje, partnerka straciła niedawno ojca. Ich miłość (?) to raczej przygnębiający portret samotności we dwoje, tego trudnego etapu, gdy właściwie nie wiadomo, co i jak ze wspólnego życia ratować w imię przyszłości.
Niklas, jak się wydaje, nie ma żadnych zobowiązań. Ucieka w pisanie powieści i eksperymentowanie: jak daleko może się posunąć w kierunku, nazwijmy to umownie, „rozwalania sobie życia” (a może poszukiwania w nim czegoś lepszego?). Główną treścią staje się przygodny seks i rujnujące zdrowie używki (a może jest to sposób na poszukiwanie nowych doznań i poszerzenie horyzontów świadomości?). Mnożą się pytania – tyle, że Niklas znajduje na nie chybione odpowiedzi. Miotają nim egzystencjalne niepokoje i wątpliwości. To pesymistyczny i wielowarstwowy obraz głupoty w obliczu bezładnej wolności, by ponownie przywołać towarzyszące powieści motto. Zaryzykowałabym stwierdzenie, że do podobnych wniosków dochodzi w swoich powieściach Michel Houellebecq, choć podąża inną drogą i stosuje inną, rzecz jasna, technikę pisarską.
W książce znajdziemy też ciekawe uzasadnienie jej tytułu – od razu mogę zdradzić, że nie ma on nic wspólnego z medycyną, ale jest ciekawą metaforą odnoszącą się do kraju, który rości sobie prawo, by być „lekarzem świata”. Rzeczywiście, w tle pobrzmiewają wydarzenia ważne na skalę naszego globu. Rozpoczyna się wojna w Iraku. Czy decyzja o jej rozpętaniu to także przejaw zbiorowej tym razem głupoty w obliczu bezładnej wolności? Akcja powieści toczy się podczas wyjątkowo upalnego fińskiego lata. To bezsprzecznie oznaka klimatycznej anomalii, a więc kolejnego globalnego problemu, nad którym trzeba się pochylić.
„Powieść lekarska” próbuje obiecująco uchwycić zręby europejskiej tożsamości. Podporą są tutaj przytaczane nazwiska i słowa Habermasa, Bakunina czy Kiergedaarda. Tyle, że wypływa tutaj stanowczy i pesymistyczny wniosek: współczesny mieszkaniec naszego kontynentu to ktoś, kto wzbudza raczej niepokój niż pewność stabilnej, bezpiecznej przyszłości. Korhonen stawia tu całkiem sporo pytań natury egzystencjalnej i moralnej, ale jego książka w żadnym wypadku nie jest moralizatorska ani dydaktyczna. To raczej szarpnięcie za rękaw: Europejczyku, co robisz ze swoją wolnością? Zwielokrotnioną w dodatku „postmodernistycznym młynem technologicznym”, jak nazywa autor wirtualną sieć. W tej sferze również dzieje się bardzo wiele. Autor inspiruje do jeszcze jednej refleksji: czy da się pogodzić europejskość z silną - delikatnie rzecz ujmując - narodową tożsamością?
Riku Korhonen jest bez wątpienia wytrawnym pisarzem. Jego proza wciąga bez reszty, powala dosadnością mocnego erotyzmu, by za chwilę wzruszyć liryczną frazą (moja ulubiona to: „czasem czułość ledwo, ledwo się trzyma”). Wszystko jest tutaj mocno prawdziwe – w pełni zgodne z napomnieniem (przywoływanego tu zresztą) Hemingwaya: „napisz najprawdziwsze zdanie, jakie znasz”. Tłumaczenie wymagało innowacyjności i w niejednym miejscu językowej odwagi. Angażuje bez reszty i przyciąga uwagę. Twórcą polskiego przekładu jest Sebastian Musielak.
„Powieść lekarska” jest kolejną trafioną pozycją wydaną w arcyciekawej serii „Bałtyk” gdańskiego wydawnictwa Marpress. To już wyróżniająca się i coraz bardziej rozpoznawalna marka! Pomysł na nią, nawiązujący do geografii, jest świetny, a każdy pisarz jest tu odkryciem. Czekam na kolejne propozycje, przy okazji gorąco polecając te tytuły, które już się ukazały.
koniec
30 października 2022

Komentarze

Dodaj komentarz

Imię:
Treść:
Działanie:
Wynik:

Dodaj komentarz FB

Najnowsze

Krótko o książkach: O czym fantazjowali Francuzi
Miłosz Cybowski

2 II 2023

„Opowieści niesamowite. Literatura francuska” są trochę jak tamtejsza kuchnia: różnorodne, ale nie zawsze łatwostrawne.

więcej »

A więc to tylko tyle
Joanna Kapica-Curzytek

1 II 2023

Najnowsza powieść katalońskiego pisarza „Spaleni w ogniu” jest nieoczywista i przewrotna. Choć może budzić niedosyt.

więcej »

Krótko o książkach: Traumatyczne dzieciństwo
Miłosz Cybowski

31 I 2023

„Zorza Polarna”, pierwszy tom serii „Mroczne materie” Philipa Pullmana, to dziwna książka. Mimo uczynienia główną bohaterką kilkunastoletniej dziewczynki, powieść porusza dość dojrzałe tematy jak na literaturę dla młodszych czytelników. Natomiast dla tych starszych może okazać się miejscami drażniąca.

więcej »

Polecamy

Cyborg, czyli mózg w maszynie

Stare wspaniałe światy:

Cyborg, czyli mózg w maszynie
— Andreas „Zoltar” Boegner

Narodziny superbohatera
— Andreas „Zoltar” Boegner

Pierwsza historia przyszłości
— Andreas „Zoltar” Boegner

Zobacz też

Tegoż autora

A więc to tylko tyle
— Joanna Kapica-Curzytek

Inne twarze
— Joanna Kapica-Curzytek

Zmieniać obyczaje
— Joanna Kapica-Curzytek

Człowiek większy niż życie
— Joanna Kapica-Curzytek

Królowa i księżniczka
— Joanna Kapica-Curzytek

Węzeł gordyjski
— Joanna Kapica-Curzytek

Do końca wierni
— Joanna Kapica-Curzytek

Opowieść o kostiumie
— Joanna Kapica-Curzytek

Polski ma się znakomicie!
— Joanna Kapica-Curzytek

O sztuce dawania i brania
— Joanna Kapica-Curzytek

Copyright © 2000- – Esensja. Wszelkie prawa zastrzeżone.
Jakiekolwiek wykorzystanie materiałów tylko za wyraźną zgodą redakcji magazynu „Esensja”.