Dołącz do nas na Facebooku

x

Nasza strona używa plików cookies. Korzystając ze strony, wyrażasz zgodę na używanie cookies zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki. Więcej.

Zapomniałem hasła
Nie mam jeszcze konta
Połącz z Facebookiem Połącz z Google+ Połącz z Twitter
Esensja
dzisiaj: 22 października 2021
w Esensji w Esensjopedii

Michael Chabon
‹Związek żydowskich policjantów›

EKSTRAKT:100%
WASZ EKSTRAKT:
0,0 % 
Zaloguj, aby ocenić
TytułZwiązek żydowskich policjantów
Tytuł oryginalnyThe Yiddish Policemen’s Union
Data wydania20 maja 2009
Autor
PrzekładBarbara Kopeć-Umiastowska
Wydawca W.A.B.
ISBN978-83-7414-586-2
Format123×195mm
WWW
Zobacz w
Wyszukaj wMadBooks.pl
Wyszukaj wSelkar.pl
Wyszukaj wSkąpiec.pl
Wyszukaj / Kup

Żydzi na Alaskę!
[Michael Chabon „Związek żydowskich policjantów” - recenzja]

Esensja.pl
Esensja.pl
Gdzie zrodziła się najlepsza książka 2009 roku? Na pograniczu: „Związek żydowskich policjantów” Michaela Chabona to powieść głównonurtowa, czerpiąca jednak obficie z literatury gatunkowej – kryminału noir i fantastyki.

Jakub Gałka

Żydzi na Alaskę!
[Michael Chabon „Związek żydowskich policjantów” - recenzja]

Gdzie zrodziła się najlepsza książka 2009 roku? Na pograniczu: „Związek żydowskich policjantów” Michaela Chabona to powieść głównonurtowa, czerpiąca jednak obficie z literatury gatunkowej – kryminału noir i fantastyki.

Michael Chabon
‹Związek żydowskich policjantów›

EKSTRAKT:100%
WASZ EKSTRAKT:
0,0 % 
Zaloguj, aby ocenić
TytułZwiązek żydowskich policjantów
Tytuł oryginalnyThe Yiddish Policemen’s Union
Data wydania20 maja 2009
Autor
PrzekładBarbara Kopeć-Umiastowska
Wydawca W.A.B.
ISBN978-83-7414-586-2
Format123×195mm
WWW
Zobacz w
Wyszukaj wMadBooks.pl
Wyszukaj wSelkar.pl
Wyszukaj wSkąpiec.pl
Wyszukaj / Kup
Fantastyki nie ma tu co prawda zbyt wiele, choć cały szkielet z pomysłem wyjściowym wzięty jest właśnie z tego gatunku. Oto bowiem mamy do czynienia z alternatywną historią państwa żydowskiego: już w czasie II wojny światowej i po niej, gdy Izrael upadł pod naporem zjednoczonych sił arabskich, ocaleli z Holokaustu Żydzi (a było ich znacznie więcej niż w naszej historii) znaleźli schronienie na… Alasce1). To tam żyją przez ponad pół wieku, wśród dzikiej, nieprzyjaznej przyrody na krańcu świata. Nie znaczy to, że są w końcu u siebie – stosunki z miejscowymi Indianami trudno uznać za dobrosąsiedzkie, a gospodarze, Stany Zjednoczone, niespecjalnie mają ochotę przedłużać umowę dzierżawy terenów. To jednak tylko zarys realiów – choć bardzo pomysłowy i istotny, bo będący przyczynkiem do szerszych rozważań na temat losów Żydów i determinujący postawy bohaterów – Chabon nie poświęca budowaniu tej alternatywnej historii zbyt wiele miejsca, jedynie czasem napomykając o szczegółach w rodzaju JFK żeniącego się z Marylin Monroe.
Dużo wyraźniejsza jest tutaj konwencja kryminału: bohaterem jest zmęczony życiem policjant, a fabuła oparta jest na historii śledztwa w sprawie morderstwa. Chabon nie tylko sięga do literatury noir, ale wręcz podporządkowuje się całkowicie tej konwencji. W „Związku żydowskich policjantów” znaleźć można elementy tyleż obowiązkowe dla historii detektywistycznej, co zgrane aż do bólu. A jednak każdemu z nich autor potrafi nadać nową jakość. Stoczenie się Meyera Landsmana, głównego bohatera, na dno ma dość niespotykane przyczyny, na pewno wiarygodniejsze i mniej banalne niż w większości filmów czy książek z gatunku. Cynizm to też element znany i obowiązkowy, ale odzywki Landsmana czy sposób opowiadania historii przez narratora niosą w sobie taki ładunek niewymuszonego, celnego humoru, że w niczym nie ustępują one-linerom Humpreya Bogarta.
Wszystko to stanowi jedynie sztafaż (choć poważnie potraktowany i znakomicie przygotowany), pretekst do głębszych rozważań. Chabon znakomicie rozgrywa dramat jednostek, ludzi przegranych, przytłoczonych własnymi życiowymi niepowodzeniami, a także fatum ciążącym nad całym narodem. Osią „Związku żydowskich policjantów” jest bowiem historiozoficzne spojrzenie na los Żydów. Czy ten naród gdziekolwiek by nie trafił, musi się tłuc – a częściej być tłuczonym – z sąsiadami? Czy naprawdę nikt, nawet imigrantami stojące USA, nie będzie chciał przyjąć ich na stałe? Czy zawsze, nawet w obliczu dużo lżejszego Holokaustu, znalezienia spokojniejszej przystani (bo jednak na Alasce mają łatwiej niż w Palestynie), szansy na asymilację w najpotężniejszym kraju świata, Żydzi muszą podporządkowywać swoje działania tradycji i religii, popychających do konfliktu z gojami? I nie są to rozważania czysto teoretyczne, autor odmalowuje realistyczny, bogaty świat Żydów, pełen różnych przedstawicieli tego narodu (od laików po ortodoksów) czy znakomicie, z lekką ironią opisanych zwyczajów (słynne „oszukiwanie” Boga i skupianie się na formalnej stronie religijności).
Ten folklor żydowski to jedna z podstawowych zalet książki – nie będzie chyba osoby, która nie uśmiechnie się, czytając o idei eruw, tak jak przedstawia ją Chabon. Jednak to nie koniec plusów „Związku żydowskich policjantów”: fabuła umiejętnie przechodzi od morderstwa do szerszej intrygi, postacie są wspaniale nakreślone, barwne, żywe i zróżnicowane. Bohaterom (czy wręcz wszystkim powieściowym Żydom), choć widzimy wyraźnie ich wady, nie sposób nie kibicować. No i ten język. Chabon buduje zdania-kobyły, wielowersowe, wielokrotnie złożone, ale jakże smakowite i celne! Żadne słowo nie jest tu zbędne, każda metafora jest trafiona, każdy żart śmieszny. Autorowi udaje się dzięki temu wprowadzić w wykreowany świat postacie i zdarzenia wręcz surrealistyczne: żydo-indianin z wielkim bojowym młotem, policjant karzeł czy upadły i zamordowany Mesjasz-cudotwórca… Powieści Chabona się nie czyta, ją się chłonie i smakuje, choć uczciwie trzeba przyznać, że bywa dla czytelnika także wymagająca. To nie jest lekka rozrywkowa powiastka do czytania fragmentami, po 10 minut w autobusie, lecz rzecz prosząca o skupienie, czytanie powoli, dłuższymi fragmentami, albo wręcz za jednym zamachem. Tak czy inaczej – po stokroć warto.
koniec
31 października 2009
1) Tło dokładniej przybliżył w swojej recenzji Michał Kubalski.

Komentarze

Dodaj komentarz

Imię:
Treść:
Działanie:
Wynik:

Dodaj komentarz FB

Najnowsze

Mała Esensja: Pod opieką Matki Bożej Ostrobramskiej
Marcin Mroziuk

21 X 2021

W sercu tytułowej bohaterki książki Andrzeja Perepeczki na lata pozostała tęsknota za miastem, które dziewczynka musiała opuścić z powodu zmiany polskich granic. Podobnie było z jej krewnymi mieszkającymi na Wileńszczyźnie, a z lektury „Irenki” możemy się również dowiedzieć, w jaki sposób udało im się przetrwać aż cztery okupacje.

więcej »

Coś pozytywnego
Joanna Kapica-Curzytek

20 X 2021

Powieść „W drogę!” opiera się na niezłym pomyśle. Za sprawą zbiegu okoliczności piątka młodych ludzi znalazła się w jednym miejscu. Wszyscy niespodziewanie dla siebie muszą zmierzyć się z przeszłością. Co czeka ich w przyszłości?

więcej »

Niebo będzie już inne
Joanna Kapica-Curzytek

19 X 2021

„Mikołaj Kopernik. Geniusz, który wstrzymał Słońce”, opowieść przybliżająca młodszym czytelnikom życie i czasy wielkiego uczonego, to atrakcyjna propozycja zgłębienia podstaw astronomii, kultury i historii. Bez nudy i wysiłku!

więcej »

Polecamy

Jam jest robot hartowany, zdalnie prądem sterowany!

Stulecie Stanisława Lema:

Jam jest robot hartowany, zdalnie prądem sterowany!
— Miłosz Cybowski, Adam Kordaś, Marcin Mroziuk, Marcin Osuch, Agnieszka ‘Achika’ Szady, Konrad Wągrowski

Zawsze szach, nigdy mat
— Marcin Knyszyński

Świadomość jako błąd
— Marcin Knyszyński

Człowiek jako bariera ostateczna
— Marcin Knyszyński

Nie wszystko i nie wszędzie jest dla nas
— Marcin Knyszyński

Zobacz też

Inne recenzje

Esensja czyta: Styczeń 2010
— Anna Kańtoch, Paweł Laudański, Marcin Mroziuk, Beatrycze Nowicka, Mieszko B. Wandowicz, Konrad Wągrowski

Cudzego nie znacie: Nie dość, że Żyd, panie, to jeszcze czerwony…
— Michał Kubalski

Tegoż autora

Więcej wszystkiego co błyszczy, buczy i wybucha?
— Miłosz Cybowski, Jakub Gałka, Wojciech Gołąbowski, Adam Kordaś, Michał Kubalski, Marcin Osuch, Agnieszka ‘Achika’ Szady, Konrad Wągrowski

Nieprawdziwi detektywi
— Jakub Gałka

O tych, co z kosmosu
— Paweł Ciołkiewicz, Jakub Gałka, Jacek Jaciubek, Adam Kordaś, Michał Kubalski, Marcin Osuch, Konrad Wągrowski

Wszyscy za jednego
— Jakub Gałka

Pacjent zmarł, po czym wstał jako zombie
— Adam Kordaś, Michał Kubalski, Jakub Gałka, Piotr ‘Pi’ Gołębiewski, Jarosław Robak, Beatrycze Nowicka, Łukasz Bodurka

Przygody drugoplanowe
— Jakub Gałka

Ranking, który spadł na Ziemię
— Sebastian Chosiński, Artur Chruściel, Jakub Gałka, Jacek Jaciubek, Michał Kubalski, Jarosław Loretz, Konrad Wągrowski, Kamil Witek

Ludzie jak krewetki
— Jakub Gałka

Katana zamiast pazurów
— Jakub Gałka

Trzy siostry Thorgala
— Jakub Gałka

Copyright © 2000- – Esensja. Wszelkie prawa zastrzeżone.
Jakiekolwiek wykorzystanie materiałów tylko za wyraźną zgodą redakcji magazynu „Esensja”.