Dołącz do nas na Facebooku

x

Nasza strona używa plików cookies. Korzystając ze strony, wyrażasz zgodę na używanie cookies zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki. Więcej.

Zapomniałem hasła
Nie mam jeszcze konta
Połącz z Facebookiem Połącz z Google+ Połącz z Twitter
Esensja
dzisiaj: 28 lutego 2021
w Esensji w Esensjopedii

Dolny Śląsk w Katowicach

ZPAF – Okręg Śląski
Związek Polskich Artystów Fotografików, Okręg Śląski, Galeria Katowice ZPAF serdecznie zaprasza na wystawę fotografii „Michał Cała – Dolny Śląsk”, której wernisaż odbył się 2 marca 2011. Wystawę można oglądać do 31 marca 2011.

ZPAF – Okręg Śląski

Dolny Śląsk w Katowicach

Związek Polskich Artystów Fotografików, Okręg Śląski, Galeria Katowice ZPAF serdecznie zaprasza na wystawę fotografii „Michał Cała – Dolny Śląsk”, której wernisaż odbył się 2 marca 2011. Wystawę można oglądać do 31 marca 2011.
Kraina odzyskana
Dziecko przykucnęło na środku wyasfaltowanej jezdni u zbiegu dwóch ulic, zabawia się „badaniem” dużej, żeliwnej pokrywy na jakimś technologicznym kanale. Pokrywa jest stara, bogato profilowana. Ulica jest zupełnie pusta, bez przechodniów, bez samochodów. Za dzieckiem narożna trzypiętrowa kamienica z zamurowanymi oknami. Miejsce wykonania zdjęcia – Bystrzyca Kłodzka; czas – 1983 rok.
Samotny mężczyzna przemierza wybrukowany plac. W głębi pierzeja zabytkowych, piętrowych kamienic, zniszczone elewacje i dachy, okna częściowo zamurowane. Miejsce wykonania zdjęcia – Bolesławów; czas – 1983 rok.
To dwa z cyklu zdjęć Michała Cały pokazujących miasteczka Dolnego Śląska, zwłaszcza w Sudetach i na Przedgórzu Sudeckim. Odrębny cykl fotografii poświęcił autor Wałbrzychowi, z jego górniczym, industrialnym pejzażem – ale oba tematy wzajem się uzupełniają, łączą w opowieść o tej samej krainie. A jest to opowieść poruszająca. Bo nie są to zdjęcia do folderu pokazującego atrakcje turystyczne tego górskiego terenu. To spojrzenie na świat potencjalnie urodziwy: w górskiej krainie, pełen zabytkowych miasteczek – ale o urodzie zwiędłej, przygasłej, zmarnowanej. Świat niezagospodarowanych szans.
Bystrzyca Kłodzka 1983
Bystrzyca Kłodzka 1983
Fotografie Michała Cały mają walor historycznej dokumentacji. Cykl wałbrzyski powstał w latach 1975-1979, ale z epilogiem z 2005 roku. Na tych zdjęciach dominuje pejzaż przemysłowy z jego hałdami, kominami, kłębami dymu i pary – a wszystko to w relacji z górskim otoczeniem. Góry dane od Boga i hałdy – góry antropogeniczne. I jeszcze rytm wysokich dachów lekko pobielonych śniegiem. Ludzkie i nieludzkie. Fascynujące. I po części niezmienne, czego dowodzi swoiste pendant: widok wałbrzyskiego Sobięcina, utrwalony przez Całę w 1979 i 2005 roku. Okoliczne kopalnie upadły, ale koksownia Victoria pracuje.
Cykl ukazujący miasteczka dolnośląskie powstał w 1983 roku. Z tych zdjęć emanuje smutek. Smutek zaniedbanych zaułków, uliczek, kamienic. Liszaje stuletnich tynków, zamurowane okna. Czytelny syndrom tych miejsc: bycie nie u siebie. Wrażliwe oko fotografa boleśnie tę tymczasowość odsłania. Pół wieku temu mówiło się w Polsce z dumą i patosem o Ziemiach Odzyskanych. Fotografie Cały są dotkliwą konfrontacją z tamtymi dawnymi hasłami, odczytać w nich można jego protest wobec ówczesnego stanu beznadziei.
Bolesławów 1983
Bolesławów 1983
Czas, w którym artysta wykonał zdjęcia, był zapewne najgorszy dla sudeckich miasteczek. Po trzech dekadach trochę się zmieniło. Samorządy lepiej gospodarują. W centrach wielu z tych miejscowości wyremontowano najważniejsze obiekty, wybrukowano ryneczki i place. W internecie umieszczono fotografie najpiękniejszych obiektów. Ale to nadal za mało, bo nie jest łatwo nadrobić pół wieku zaniechań.
Dziś wiemy więcej o społecznych i psychologicznych problemach osadników, którzy przyszli po wojnie do tej odzyskanej krainy. Opisano dramaty przesiedleńczej traumy. Ilustracją do tych analiz i opisów mogą być zdjęcia Michała Cały, łączące bogactwo walorów artystycznych z socjologiczną obserwacją.
Patrzmy zatem…
Maria Lipok-Bierwiaczonek
Wałbrzych 1979
Wałbrzych 1979
Wystawa „Dolny Śląsk” składa się z dwóch cykli:
  • Małe miasteczka 1983
  • Wałbrzych 1975-2005
Na Dolnym Śląsku, a konkretnie w Cieplicach Śląskich pod Jelenią Górą, zamieszkałem na krótko w 1974 roku zaraz po studiach w Warszawie. Kontrast między dolnośląskimi miastami i miasteczkami a Warszawą czy nawet Bielskiem, skąd pochodzę, był ogromny.
Jeśli nie liczyć Wrocławia i turystycznych miejscowości, zastałem tam wiele małych, sennych, na wpół zrujnowanych miasteczek zamieszkałych przez napływową ze wschodu ludność. Oprócz tego zobaczyłem po raz pierwszy Wałbrzych – miasto kopalń, hut i koksowni. Wszystko to wciśnięte w niewielką dolinę, w której hałdy przechodziły płynnie w naturalny górski pejzaż. Właśnie w Wałbrzychu zrobiłem swoje pierwsze śląskie zdjęcia.
Michał Cała – urodził się w 1948 roku w Toruniu. Po zakończeniu studiów na Politechnice Warszawskiej zamieszkał najpierw w Cieplicach Śląskich, a później w Tychach i w latach 1975-1992 poświęcił się fotografowaniu śląskiego krajobrazu. W efekcie tej pracy powstał cykl czarno-białych fotografii „Śląsk”.
Wałbrzych Sobięcin 2005
Wałbrzych Sobięcin 2005
Fotografie z tego cyklu znajdują się w zbiorach Muzeum Śląskiego w Katowicach, Biblioteki Śląskiej w Katowicach, Muzeum Górnośląskiego w Bytomiu, Muzeum Górnictwa Węglowego w Zabrzu, a także magistratu miasta Duisburg w Zagłębiu Ruhry.
Autor jest laureatem wielu konkursów fotograficznych. Dwukrotnie otrzymał Grand Prix na Biennale Krajobrazu Polskiego w Kielcach w 1979 i 1983 r. Wystawa Śląsk była eksponowana w wielu galeriach m. in. w Katowicach (1984), Warszawie (1986), Krakowie (1986), a także w Muzeum Śląskim w Katowicach (2002).
Wałbrzych 1979
Wałbrzych 1979
Autor jest również twórcą wystawy „Galicja”, a także wystawy „Paysages de Pologne” pokazanej w Galerie Contraste w Bordeaux w 1985 r. W latach 2004-2006 współpracował z Galerią Zderzak w Krakowie. W efekcie tej współpracy powstał czarno-biały album pt. „Śląsk”. W roku 2006 w ramach festiwalu Miesiąc Fotografii w Krakowie odbyły się dwie jego wystawy: „Śląsk 1978-1980” w Galerii Zderzak, oraz „Śląskie osiedla” w galerii Związku Polskich Artystów Fotografików. W roku 2007 Michał Cała został zaliczony do stu najważniejszych polskich fotografów działających w ubiegłym stuleciu i wziął udział w wystawie pt. „Polska fotografia w XX wieku” (Warszawa, Wilno). Również w roku 2007 Michał Cała pokazał swoją wystawę „Śląsk” na 2. Foto Festival Mannheim Ludwigshafen Heidelberg. Zajął też I miejsce na konkursie Pilsner IPA 2007 w kategorii Industrial. W tym samym roku o autorze i o jego śląskich zdjęciach napisał brytyjski magazyn Foto8, oraz British Journal of Photography. W roku 2008 wziął udział w projekcie „Behind Walls”, podczas festiwalu Noorderlicht w Holandii. W roku 2009 odbyła się wystawa w Muzeum Śląskim w Katowicach „Michał Cała, Edward Poloczek, śląskie inspiracje krajobrazowe”, oraz w Starej Galerii ZPAF w Warszawie „Michał Cała 30 lat fotografii na Śląsku”. Jego fotografie były publikowane w albumach: „Antologia fotografii polskiej 1839-1989”, „Mistrzowie polskiego pejzażu”, „Polska fotografia w XX wieku”. Michał Cała w latach 70-tych był współtwórcą Tyskiego Klubu Fotograficznego KRON, a od 1983 roku jest członkiem Związku Polskich Artystów Fotografików. Obecnie mieszka w Bielsku-Białej i zajmuje się fotografią dla celów wydawniczych. Jest autorem albumów „Śląsk”, „Beskidy”, „Podbeskidzie”, „Karkonosze”, „Góry Polski”.
Po kilkuletniej przerwie nadal fotografuje Śląsk.
koniec
4 marca 2011
Związek Polskich Artystów Fotografików – Okręg Śląski
40-009 Katowice, ul. Św. Jana 10
tel. +48 32 253 77 77
fax +48 32 253 77 77
Czynne: Galeria: poniedziałek – piątek w godz. 10.00-17.00

Komentarze

Dodaj komentarz

Imię:
Treść:
Działanie:
Wynik:

Dodaj komentarz FB

Najnowsze

Marzena Matuszewska, Discs - Notes from Life II

Polskie szkło artystyczne na Art Market Budapest
Polish Modern Glass Art

3 XI 2020

Zapraszamy na wirtualną wystawę szkła artystycznego Polish Modern Glass Art, która prezentowana jest online w ramach targów sztuki Art Market Budapest – największych targów w tej części Europy.

więcej »

Top Marka 2019 - Sukces Esensji!
Esensja

2 XI 2019

Esensja znalazła się na drugim miejscu piszących o książkach portali internetowych w kraju!

więcej »

Przydrożne kapliczki w Olsztynie
BWA Olsztyn

13 VII 2019

„Przydrożne kapliczki” Mariola Żylińska-Jestadt | 4 lipca – 4 sierpnia 2019 r. | Sala główna

więcej »

Polecamy

Zobacz też

Tegoż autora

ZPAF – Okręg Śląski
— Notatki w Katowicach

ZPAF – Okręg Śląski
— Współodczuwanie w Katowicach

ZPAF – Okręg Śląski
— Tożsamość Subiektywna oraz Obiektywnie / Subiektywnie w Katowicach

ZPAF – Okręg Śląski
— Współodczuwanie – dialog. Zaproszenie do współudziału

Związek Polskich Artystów Fotografików – Okręg Śląski
— Światłoczuły Ogród i Intymność w Katowicach

Związek Polskich Artystów Fotografików – Okręg Śląski
— Medaliony w Katowicach

Związek Polskich Artystów Fotografików – Okręg Śląski
— Cmentarz żydowski na fotografii w Katowicach

Związek Polskich Artystów Fotografików – Okręg Śląski
— Romowie wśród nas w Katowicach

Związek Polskich Artystów Fotografików – Okręg Śląski
— …omnis moriar w Katowicach

Związek Polskich Artystów Fotografików – Okręg Śląski
— Cyberfoto w Katowicach

Copyright © 2000- – Esensja. Wszelkie prawa zastrzeżone.
Jakiekolwiek wykorzystanie materiałów tylko za wyraźną zgodą redakcji magazynu „Esensja”.