Dołącz do nas na Facebooku

x

Nasza strona używa plików cookies. Korzystając ze strony, wyrażasz zgodę na używanie cookies zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki. Więcej.

Zapomniałem hasła
Nie mam jeszcze konta
Połącz z Facebookiem Połącz z Google+ Połącz z Twitter
Esensja
dzisiaj: 3 lipca 2020
w Esensji w Esensjopedii

Miejsca, które warto odwiedzić: Osiemset lat w 4½ godziny

Esensja.pl
Esensja.pl
Wbrew tytułowi, do porządnego zwiedzenia Muzeum Historii Żydów Polskich potrzeba byłoby godzin co najmniej sześciu. Tylko kto tyle wytrzyma?

Agnieszka ‘Achika’ Szady

Miejsca, które warto odwiedzić: Osiemset lat w 4½ godziny

Wbrew tytułowi, do porządnego zwiedzenia Muzeum Historii Żydów Polskich potrzeba byłoby godzin co najmniej sześciu. Tylko kto tyle wytrzyma?
Plakat wystawy
Plakat wystawy
Po przejściu przez ogromny, ascetycznie kamienny hall trafiamy do strefy muzeum właściwego, która na pierwszy rzut oka wydaje się istnym labiryntem. Jednak malowane na podłodze strzałki zręcznie prowadzą widza przez kolejne epoki. Ciemne korytarzyki z podświetlonymi we wnękach eksponatami otwierają się na hale zastawione makietami, mapami, symulacjami i tablicami lub na rozmaite wnętrza: biblioteki rabina, komnaty pałacu fabrykanta albo nawet poczekalni dziewiętnastowiecznego dworca kolejowego. Jest też szkoła z autentycznymi zeszytami w gablotach ukrytych pod pulpitami ławek i targowisko w małym miasteczku. Wyrzeźbione z drewna warzywa, owoce i drób wystawione na straganach kryją w sobie niewielkie tabliczki z informacjami, do jakich potraw i z jakich okazji najczęściej były używane. Najefektowniejszym miejscem jest nieco pomniejszona replika niedużej, ale przepięknie zdobionej synagogi z Gwoźdźca. Jej kopuła przebija się przez strop, wystając ponad podłogę sali piętro wyżej (gdzie otaczają ją gabloty zawierające fotorelację z malowania wnętrza oraz zdjęcia innych przedwojennych drewnianych synagog).
Wczesne średniowiecze<br/>Fot. Agnieszka ‘Achika’ Szady
Wczesne średniowiecze
Fot. Agnieszka ‘Achika’ Szady
Na pewno łatwiej jest zwiedzać słuchając nagrania ze słuchawek, bo jeśli ktoś wybierze czytanie wszystkich tabliczek, reprintów i podpisów, dostanie bólu głowy mniej więcej w połowie osiemnastego wieku. Wiele informacji napisano tak drobnym drukiem, że ledwie je widać, a w dodatku wzrok wciąż musi radzić sobie z ostrymi kontrastami światła i ciemności. Na szczęście jest nieco zakątków, gdzie można przysiąść i wysłuchać wykładu lub fragmentu kroniki z głośnika, często z dodatkowymi efektami dźwiękowymi, jak stukot kopyt czy szczęk broni. Często-gęsto można trafić na tabliczki po angielsku, objaśniające wybrane elementy polskiej historii, na przykład powstanie kozackie czy insurekcję kościuszkowską. Aczkolwiek nie mam pojęcia, ile z tak krótkich notek zrozumie przeciętny cudzoziemiec.
Synagoga<br/>Fot. Agnieszka ‘Achika’ Szady
Synagoga
Fot. Agnieszka ‘Achika’ Szady
Co ciekawe, w muzeum nie ma zbyt wielu autentycznych przedmiotów – raptem kilka monet i ozdób ze średniowiecza, gazety i plakaty z okresu międzywojennego – za to wszystkiego innego można dotknąć, otworzyć, pokręcić, wyświetlić i posłuchać. Na prostej prasie drukarskiej wydrukujemy sobie kopię starej ryciny, na symulacji komputerowej zaprojektujemy monetę, wytyczymy drogę kupca z Chin do Wenecji, a po otworzeniu nie rzucającej się w oczy szafki znajdziemy postać, na której z każdej strony narysowany jest inny rodzaj ubrania: tradycyjny lub XVIII-wieczny, kiedy to zaborcy zaczęli wymuszać europeizację strojów.
Szczególnie podobały mi się wyłożone tu i ówdzie książki, wyglądające z daleka na prawdziwe starodruki. Dopiero dokładniejsza inspekcja wykazała, że większość grubej księgi to monolit i tylko kilka stronic wydrukowano na cienkim plastiku. Za to informacje tam zawarte bywają niezwykle ciekawe, na przykład rady dotyczące właściwego wychowywania synów i córek.
Przedwojenna ulica<br/>Fot. Agnieszka ‘Achika’ Szady
Przedwojenna ulica
Fot. Agnieszka ‘Achika’ Szady
Od dziewiętnastego wieku zaczynają się lepiej oświetlone pomieszczenia, jednak kiedy tam dotarłam, na większość informacji już tylko rzucałam okiem ze zmęczenia. Znane z książek i filmów międzywojnie przeszłam spacerkiem: Tuwim, kabarety, emigracja do Ameryki, założenie Izraela, żydowskie partie polityczne… Ściany wyklejone były plakatami i stronicami gazet, ale nie miałam sił się wczytywać. Zainteresowały mnie tylko informacje o istnieniu żydowskiej organizacji sportowej i zdjęcia z zawodów oraz obozów młodzieżowych przez nią prowadzonych. Drugą wojnę i dość lakonicznie zaprezentowane czasy po niej minęłam bez specjalnych kontemplacji, niemal padając z nóg. Utkwiły mi w pamięci tylko tory kolejowe znikające w ścianie – prosty, a przejmujący symbol.
Lata najnowsze<br/>Fot. Agnieszka ‘Achika’ Szady
Lata najnowsze
Fot. Agnieszka ‘Achika’ Szady
Wyszedłszy do holu trafiłam na miejsce, skąd można wziąć karty z dwujęzycznie wydrukowanym pytaniem, czemu się przyszło do muzeum. Wrzuciłam kartkę do urny i poszłam szukać wyjścia – a tu patrzę, na ścianie wyświetlane są wpisy z tych kart! W tym również rozbrajająco szczere, na przykład „Dziewczyna mi kazała”.
koniec
10 września 2017

Komentarze

Dodaj komentarz

Imię:
Treść:
Działanie:
Wynik:

Dodaj komentarz FB

Najnowsze

10 teorii spiskowych odnośnie pandemii koronawirusa
Piotr ‘Pi’ Gołębiewski

22 IV 2020

Celowe działanie Amerykanów? Błąd chińskich naukowców? Wpływ promieniowania sieci 5G? A może celowe działania wymierzone w emerytów? Ja tego nie wymyśliłem. Te teorie naprawdę krążą w necie.

więcej »

Na Bieszczady nie ma rady…
Agnieszka ‘Achika’ Szady

30 III 2020

…chciałem sobie pokowboić, a tu trzeba krowy doić. Tej piosenki co prawda nie odśpiewano, za to wysłuchaliśmy wielu innych – zarówno znanych poetów (Kaczmarski, Gintrowski) jak i uczestników konkursu. Do tego można było obejrzeć wystawę malarstwa, kupić szydełkowany naszyjnik albo tomik poezji, jednym słowem – zanurzyć się w klimatach artystycznych. Było też sporo humoru i Kapowniczek Achiki został zapisany bardziej, niż na niejednym konwencie.

więcej »

Pożegnania 2019 (4/4)
Jarosław Loretz

11 I 2020

Nadszedł czas na podsumowanie strat szeroko pojętej popkultury w 2019 roku. Dziś miesiące październik-grudzień.

więcej »

Polecamy

Wielka historia i jeszcze większa nie-historia

Miejsca, które warto odwiedzić:

Wielka historia i jeszcze większa nie-historia
— Wojciech Gołąbowski

Palisada nad Olzą
— Wojciech Gołąbowski

Małysz w drewnie i czekoladzie
— Wojciech Gołąbowski

Jurajskie Betlejemowo
— Wojciech Gołąbowski

Co dwa młyny to nie jeden
— Wojciech Gołąbowski

Dziewczyna z końskim ogonem w garści
— Agnieszka ‘Achika’ Szady

Skrawek Japonii na ziemi oświęcimskiej
— Wojciech Gołąbowski

Osiemset lat w 4½ godziny
— Agnieszka ‘Achika’ Szady

Fauna i flora morska na Podbeskidziu
— Wojciech Gołąbowski

Tajemnice wschodniej strony Wisły
— Agnieszka ‘Achika’ Szady

Zobacz też

Z tego cyklu

Wielka historia i jeszcze większa nie-historia
— Wojciech Gołąbowski

Palisada nad Olzą
— Wojciech Gołąbowski

Małysz w drewnie i czekoladzie
— Wojciech Gołąbowski

Jurajskie Betlejemowo
— Wojciech Gołąbowski

Co dwa młyny to nie jeden
— Wojciech Gołąbowski

Dziewczyna z końskim ogonem w garści
— Agnieszka ‘Achika’ Szady

Skrawek Japonii na ziemi oświęcimskiej
— Wojciech Gołąbowski

Fauna i flora morska na Podbeskidziu
— Wojciech Gołąbowski

Tajemnice wschodniej strony Wisły
— Agnieszka ‘Achika’ Szady

Galeria Antoniego Toborowicza
— Wojciech Gołąbowski

Tegoż autora

Kadr, który…: Syreny, koguty i inne wyjce
— Agnieszka ‘Achika’ Szady

Skrzyżowanie konia z pająkiem
— Agnieszka ‘Achika’ Szady

Ale co z tą papugą?
— Agnieszka ‘Achika’ Szady

Kadr, który…: Narrator ginie jako pierwszy
— Agnieszka ‘Achika’ Szady

Latająca głowa księcia Neptuna
— Agnieszka ‘Achika’ Szady

Kadr, który…: Przytłaczająca wizja
— Agnieszka ‘Achika’ Szady

Potworessy, katakumby i naukowczynie
— Agnieszka ‘Achika’ Szady

Ślub bednarki i drwala online
— Agnieszka ‘Achika’ Szady

Koń się naprawdę uśmiał
— Agnieszka ‘Achika’ Szady

Szczęście kruche jak porcelana, czyli dziwna niechęć do rysowania nóg
— Agnieszka ‘Achika’ Szady

Copyright © 2000- – Esensja. Wszelkie prawa zastrzeżone.
Jakiekolwiek wykorzystanie materiałów tylko za wyraźną zgodą redakcji magazynu „Esensja”.